Ως το πολυπλοκότερο έργο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα, χαρακτηρίζεται από τη διοίκηση του ΑΔΜΗΕ, η ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης – Αττικής που βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, με ορίζοντα ολοκλήρωσης κατασκευής και έναρξης δοκιμών στο τέλος του 2024 με στόχο να μπει σε εμπορική λειτουργία το 2025.
Της Κορίνας Καφετζοπούλου
Το έργο αυτό δεν θα σημάνει μόνο την ενεργειακή αυτονομία του νησιού. Καθιστά την Ελλάδα ισχυρό ενεργειακό παίκτη αφού θα διασυνδέσει μελλοντικά την Κύπρο και στη συνέχεια το Ισραήλ.
Για τον ΑΔΜΗΕ τίθενται επιπλέον οι βάσεις για την περαιτέρω «πράσινη» ανάπτυξή του νησιού για τη δημιουργία ηλεκτρικού χώρου της τάξης των 2,5 GW για την εγκατάσταση χερσαίων και υπεράκτιων έργων ΑΠΕ. Αυτό το τελευταίο είναι κάτι που θα απασχολήσει το νησί το αμέσως επόμενο διάστημα.
Η διοίκηση του ΑΔΜΗΕ με επικεφαλής τον πρόεδρο και διευθύνοντα σύμβουλο του ΑΔΜΗΕ Μάνο Μανουσάκη, τον αντιπρόεδρο Γιάννη Μάργαρη και άλλα υψηλόβαθμα στελέχη, επισκέφθηκαν το Ηράκλειο τις προηγούμενες ημέρες.
Ο σκοπός της επίσκεψης ήταν να δουν από κοντά τα έργα που είναι σε πλήρη εξέλιξη στη Δαμάστα, όπου κατασκευάζεται ο Σταθμός Μετατροπής για τη διασύνδεση Κρήτης-Αττικής, η συνάντηση με τον Περιφερειάρχη Κρήτης για να τρέξουν τα απαραίτητα συνοδά έργα, όπως και με τον Δήμαρχο Μαλεβιζίου, Μενέλαο Μποκέα.
Ο ΑΔΜΗΕ πέρα από τις επίσημες συναντήσεις σε πιο χαλαρό κλίμα συναντήθηκε και με τους δημοσιογράφους όπου και προέκυψαν πολύ σημαντικές ειδήσεις, στις λεπτομέρειες της ανάλυσης του τρέχοντος Δεκαετούς Προγράμματος Ανάπτυξης 2024-2033.
Ο νέος ενεργειακός κόμβος –
Τα Λινοπεράματα μετά τη διασύνδεση
Πολλές διευκρινήσεις για τις συμβατές μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με επίκεντρο τον ΑΗΣ Λινοπεραμάτων έδωσε ο κ. Μανουσάκης απαντώντας στις ερωτήσεις της Φωνής του Μαλεβιζίου, μαζί με τον Δημήτρη Μίχο, Γενικό Διευθυντή Λειτουργίας και Αγοράς, του ΑΔΜΗΕ, ως προς την εφεδρεία που έρχεται να αντιμετωπίσει το χειρότερο σενάριο, όταν θα τεθεί σε εμπορική λειτουργία το μεγάλο καλώδιο.
Οι σημαντικές ειδήσεις που προκύπτουν είναι οι εξής:
Στο Δεκαετές Πρόγραμμα Ανάπτυξης (ΔΠΑ) 2024-2033, του ΑΔΜΗΕ,
τα εργοστάσια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στην Κρήτη επιβάλλεται να τεθούν σε καθεστώς εφεδρείας για να μπορεί να καλύπτεται η ηλεκτροδότηση σε περιπτώσεις εκτάκτων αναγκών ή ενδεχόμενων βλαβών στις διασυνδέσεις. Η εφεδρεία θα είναι ψυχρή (αυτό δεν αναφερόταστο ΔΠΑ) και το βάρος θα σηκώσουν τα Λινοπεράματα και η Ξυλοκαμάρα Χανίων, που έχουν αεριοστροβιλικές μονάδες.
Σε ότι αφορά στην Κρήτη ο ΑΔΜΗΕ αναθεωρεί τη διατήρηση συμβατικού παραγωγικού δυναμικού και από συνολική ισχύ 400 MW την αυξάνει στα 500MW τουλάχιστον μέχρι το 2030. Αυτή εί ναι η νέα ημερομηνία ορόσημο για τον ΑΔΜΗΕ αφού ευελπιστεί ότι θα έχει γίνει η ηλέκτριση με την Κύπρο. Βέβαια μελετώντας κανείς τους αριθμούς της εγκατεστημένης ισχύς των αεριοστροβίλων σε αυτές τις μονάδες βλέπει ότι υπάρχει κενό ισχύος ως τα 500 ΜW που είναι στο σχέδιο του ΑΔΜΗΕ το οποίο προφανώς και θα καλυφθεί. Το κενό ισχύος με τους σημερινούς
αριθμούς στην καθαρή ισχύ είναι γύρω στα 170 MW. Αν και η συζήτηση δεν έφτασε στους ακριβείς αριθμούς είναι απόλυτα ξεκάθαρο ότι από το 2025 που θα τεθεί σε εμπορική λειτουργία το μεγάλο καλώδιο, μέχρι το 2030 οι μονάδες στα Λινοπεράματα και στα Χανιά θα είναι stand- buy για λειτουργία σε ψυχρή εφεδρεία για να αντιμετωπίσουν το χειρότερο σενάριο σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, βλάβης κ.ο.κ.
Αυτό συνεπάγεται ότι πιθανά θα έρθουν νέοι αεριοστρόβιλοι. Ήδη έχουν διαρρεύσει πληροφορίες για αναμονή απόφασης της ΡΑΑΕΥ για την εγκατάσταση της νέας ισχύος.
Το 2030 ο ΑΔΜΗΕ ευελπιστεί ότι θα έχει ολοκληρωθεί και η ηλεκτρική διασύνδεσης ανάμεσα σε Ελλάδα – Κύπρο – Ισ- ραήλ, που είναι στην αρχή της. Σε κάθε περίπτωση η διασύν- δεση Κρήτης – Κύπρου είναι έργο βιώσιμο και ως αυτόνομο. Αν και η Δαμάστα αυτή τη στιγμή είναι το Α και το Ω, απαιτείται και η ανάπτυξη ενός ασφαλούς δικτύου υψηλής τάσης που θα συνδέσει τη Δαμάστα με όλη την Κρήτη. Η αντικατάσταση των δικτύων, είναι αυτό που ο ΑΔΜΗΕ, ονομάζει συνοδά έργα. Αν αναπτυχθεί ένα ασφαλές εναέριο δίκτυο υψηλής τάσης που θα συνδέει τον Αθερινόλακκο με τα Λινοπεράματα, μετά το 2030, στην Κρήτη μπορεί να παραμένει σε ψυχρή εφεδρεία η μονάδα του Αθερινόλακκου.
Εντυπωσιακή πρόοδος εργασιών
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης στο εργοτάξιο της Δαμάστας διαπιστώθηκε από όλους η εντυπωσιακή πρόοδος των εργασιών. Οι κύριες κτιριακές εγκαταστάσεις του σταθμού, πλησιάζουν στην ολοκλή- ρωση. Στο αμέσως προσεχές διάστημα αναμένεται να ξεκινήσει η μεταφορά και εγκατάσταση των μετασχηματιστών του Σταθμού Μετατροπής και των βαλβίδων μετατροπής του συνεχούς ρεύματος σε εναλλασσόμενο, καθώς και οι εργασίες των εναερίων Γραμμών Μεταφοράς για τη σύνδεση με το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας.
Με εντατικούς ρυθμούς προχωρά και η κατασκευή του. νέου GIS 150 kV, καθώς και τα βοηθητικά κτίρια και οι λοιπές εργασίες διαμόρφωσης των εξωτερικών χώρων.
Με την ολοκλήρωση του έργου σε συνδυασμό με τη μικρή διασύνδεση Πελοποννήσου – Κρήτης που λειτουργεί αδιαλείπτως από το καλοκαίρι του 2021,αίρεται η ενεργειακή απομόνωση του νησιού και εξασφαλίζεται η ενεργειακή ασφάλειά του χωρίς τη χρήση των συμβατικών μονάδων, μειώνοντας έτσι το κόστος παραγωγής και βελτιώνοντας το περιβαλλοντικό αποτύπωμα και την ποιότητα της παρεχόμενης ηλεκτρικής ενέργειας.
Τι είπαν Περιφερειάρχης Κρήτης και πρόεδρος του ΑΔΜΗΕ
Μανούσος Μανουσάκης
Πρόεδρος ΑΔΜΗΕ
«Το καλοκαίρι του 2025 θα τεθεί σε εμπορική λειτουργία η ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης – Αττικής. Ήδη από την ηλέκτριση της λεγόμενης “μικρής” διασύνδεσης με την Πελοπόννησο το επίπεδο ποιότητας των υπηρεσιών ηλεκτροδότησης έχει βελτιωθεί σημαντικά. Συμβατικές μονάδες κλείνουν και θα κλείσουν ακόμα περισσότερες με την ολοκλήρωση της μεγάλης διασύνδεσης που θα ξεκλειδώσει σημαντικά περιβαλλοντικά και οικονομικά οφέλη».
Σταύρος Αρναουτάκης
Περιφερειάρχης Κρήτης
«Με την ολοκλήρωση του μεγάλου καλωδίου η Κρήτη θα είναι ενεργειακά ασφαλής και αυτός είναι ο στόχος για το περιβάλλον, αλλά και για την οικονομία. Επιπλέονμε τη διεθνή διασύνδεση Κύπρου, Ισραήλ, Ελλάδας, γεωπολιτικά η Κρήτη θα αποτελέσει ένα ενεργειακό κόμβο και οφείλουμε όλοι να συμβάλουμε – όπως κάνουμε μέσα από τη διαχρονική συνεργασία με τον κ. Μανουσάκη –γιατί είναι προς όφελος της Κρήτης».
Οι δηλώσεις που έγιναν στη Δαμάστα
Άγγελος Σταματέλος
Διευθυντής έργου της ΑΡΙΑΔΝΗ
«Αυτό το έργο είναι από τα μοναδικά έργα στον κόσμο. Η τεχνολογία του συνεχούς που χρησιμοποιούμε στο συγκεκριμένο έργο είναι τεχνολογία αιχμής. Δίνει τη δυνατότητα να συνδέεσαι μικρά και ασθενή συστήματα όπως είναι της Κρήτης και της Κύπρου και είναι μια γνώση που υπάρχει σε λίγες εταιρείες στον κόσμο. Είμαστε υπερήφανοι που ασχολούμαστε με αυτό
το έργο και μπορούμε να το φέρουμε εις πέρας.
Αυτό το έργο προσομοιάζει περισσότερο σε ένα σταθμό γιατί έχει τις δυνατότητες να στηρίζει το σύστημα παρά μια απλή διασύνδεση. Υπολογίζουμε ότι στα μέσα του 2025 θα έχουμε μπει σε κανονική λειτουργία».
Μιχάλης Χατζηπάνος
Διευθυντής νέων έργων μεταφοράς του ΑΔΜΗΕ
«Είναι το σημαντικότερο για εμάς έργο που θα άρει για πάντα την ενεργειακή εξάρτηση του νησιού και ένα βήμα σημαντικό και μετά τη διασύνδεση Κρήτης Πελοποννήσου. Τα συνοδά έργα είναι εξίσου σημαντικά για να στεφθεί αυτό με επιτυχία. Είναι ένα έργο πολύ σημαντικό που προσομοιώνει με ένα κέντρο παραγωγής . Μεταθέτει το κέντρο ενέργειας του νησιού στη Δαμάστα και αυτό πρέπει να συνδεθεί με το υφιστάμενο δίκτυο της Κρήτης».
Μενέλαος Μποκέας
Δήμαρχος Μαλεβιζίου
«Είμαστε ικανοποιημένοι διότι εξελίσσονται ομαλά και οι συμφωνίες που έχουν γίνει για τα ανταποδοτικά έργα στην περιοχή μας. Άρα είμαστε νομίζω σε ένα πολύ καλό σημείο και όσον αφορά στο σπουδαίο έργο για την ενεργειακή διασύνδεση του νησιού, αλλά ταυτόχρονα γιατί το έργο αυτό εξελίσσεται σε ένα πλαίσιο που έχουμε συμφωνήσει από την πρώτη στιγμή τόσο με την κυβέρνηση όσο και με τον ΑΔΜΗΕ και την Αριάδνη τόσο και για ανταποδοτικά σε όλον το δήμο αλλά και για τα έργα που αφορούν στην ομαλή εκτέλεσή του, τους δρόμους διασύνδεσης , το δρόμο που θα συνδέει τη Δαμάστα με το Φόδελε, σε όποιες παρεμβάσεις γίνονται και θίγονται παρακείμενες ιδιοκτησίες αλλά γενικότερα προκαλούνται ζητήματα γίνεται άμεσα συζήτηση και συμφωνία για αποκαταστάσεις με την ΑΡΙΑΔΝΗ και τους αναδόχους. Εγώ, θα ήθελα να ευχαριστήσω τι εταιρείες που έχουν αναλάβει γιατί γίνονται σημαντικά πράγματα παράλληλα αλλά και τις τοπικές κοινωνίες και τους προέδρου.
Συνδράμουμε ο καθένας με το δικό του τρόπο για να μπορεί να συνεχίζεται ομαλά η εκτέλεση του έργου».
Νίκος Ξυλούρης
Αντιπεριφερειάρχης
«Είναι το παράδειγμα ενός νησιού ελεύθερου από τα ορυκτά καύσιμα. Στα επόμενα 5- 6 χρόνια ελπίζουμε να υπάρχουν οι μονάδες σε ψυχρή εφεδρεία Ο δεύτερος στόχος ως Περιφέρεια είναι η αδειοδότηση των συνοδών έργων, που είναι τα καινούργια δίκτυα υψηλής τάσης που θα μεταφέρουν το ρεύμα από την μια άκρη του νησιού στην άλλη.
Ήδη έχει έρθει το δίκτυο Δαμάστα Χανιά, γιατί δεν μπορεί με το παλιό δίκτυο που υπάρχει να μεταφέρεται η ποσότητα του ρεύματος. Πάμε για αντικατάσταση των δικτύων υψηλής τάσης , όπως από Μεσαρά προς Ιεράπετρα.
Με την ηλεκτρική διασύνδεση με την Ελλάδα και την Κύπρο να ξεκαθαρίσουμε από ποιες ΑΠΕ θα παίρνουμε ενέργεια , είτε από τη στεριά είτε από τη θάλασσα».
Η ΠΡΩΤΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΤΟΥ ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΕΓΙΝΕ ΣΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΜΑΛΕΒΙΖΙΟΥ
