Η μύγα των φρούτων, το έντομο Bactrocera dorsalis που θεωρείται πολύ επικίνδυνος εχθρός των καλλιεργειών, εμφανίστηκε για πρώτη φορά στη χώρα μας σε περιοχή της Αττικής.
Της Χρυσούλας Καλλιγιαννάκη
Ο επιβλαβής οργανισμός καραντίνας Bactrocera dorsalis παρουσιάζει υψηλή επικινδυνότητα καθώς έχει πολύ μεγάλο εύρος ξενιστών επομένως έχει μεγάλο εύρος καλλιεργειών που μπορεί να προσβάλει. Το εν λόγω έντομο είναι μία μύγα των φρούτων συγγενική προς τον δάκο της ελιάς και τη μύγα της Μεσογείου.
Αν και δεν υπάρχουν αναφορές για τον εντοπισμό του τοπικά οι αρμόδιες υπηρεσίες βρίσκονται σε εγρήγορση. Ήδη η διεύθυνση Αγροτικής Ανάπτυξης Ηρακλείου έχει ενημερώσει αρμοδίως για την πρώτη εμφάνιση του επιβλαβούς οργανισμού καραντίνας Bactrocera dorsalis στην Ελλάδα.
Μεταξύ των ξενιστών οποίων συγκαταλέγονται τα εσπεριδοειδή, τα ροδάκινα, τα δαμάσκηνα, τα αχλάδια, τα μήλα, οι τομάτες, οι πιπεριές, οι μπανάνες, τα μάνγκο και η παπάγια.
Το εύρημα αφορά στη σύλληψη ενήλικου αρσενικού ατόμου σε παγίδα, που έχει τοποθετηθεί στο πλαίσιο του ετήσιου εθνικού προγράμματος επισκοπήσεων για επιβλαβείς οργανισμούς καραντίνας.
Ο επιβλαβής οργανισμός καραντίνας έχει ήδη διαπιστωθεί στην Ευρώπη (Ιταλία, Γαλλία),
Το έντομο απαντάται σε πολλές περιοχές της Ασίας και της Αφρικής, σε περιοχές της Ωκεανίας, ενώ έχει αναφερθεί και στις ΗΠΑ. Στην Ευρώπη διαπιστώθηκε στην Ιταλία το 2018 και στη Γαλλία το 2019, σε παγίδες επισκοπήσεων.
Κάθε έτος καταγράφονται στην Ευρώπη πολλές απορρίψεις σε εισαγόμενα φορτία φρούτων λόγω της παρουσίας του εντόμου σε αυτά.
Βιολογία του εντόμου
Το έντομο εναποθέτει τα αβγά του στη σάρκα των καρπών, όπως αναφέρετε στο αναλυτικό ενημερωτικό δελτίο. Η εκκόλαψη των προνυμφών γίνεται σε 1 με 3 ημέρες μετά την απόθεση των αβγών και ανάλογα με τις συνθήκες η ανάπτυξή τους διαρκεί από 9 έως 35 ημέρες, τρεφόμενες σε βάρος της σάρκας των καρπών.
Η ανάπτυξη του εντόμου επιβραδύνεται σε χαμηλές θερμοκρασίες και σταματά κάτω από τους 13ο C. Νυμφώνεται εντός του εδάφους και τα ενήλικα εμφανίζονται 1 με 2 εβδομάδες αργότερα.
Οι προνύμφες του εντόμου μοιάζουν με αυτές της μύγας της Μεσογείου και του δάκου. Είναι λευκές, άποδες, ακέφαλες, μήκους έως 10 χιλιοστά.
Τα ενήλικα του εντόμου έχουν μήκος σώματος περίπου 8 χιλιοστών. Ο θώρακας είναι μαύρου χρωματισμού και φέρει πλευρικές κίτρινες λωρίδες, ενώ το οπίσθιο τμήμα του θώρακα είναι εξ ολοκλήρου κίτρινου χρωματισμού.
Τα συμπτώματα από την προσβολή του Bactrocera dorsalis μοιάζουν πολύ με αυτά που προκαλεί η μύγα της Μεσογείου σε καλλιέργειες της χώρας μας. Πιο συγκεκριμένα, στους προσβεβλημένους καρπούς παρατηρείται αρχικά μεταχρωματισμός γύρω από τις οπές ωοτοκίας και μετέπειτα στους καρπούς μπορεί να εμφανιστεί σήψη και ενδεχομένως ευδιάκριτες οπές από την έξοδο των προνυμφών.
Σε καρπούς με υψηλή περιεκτικότητα σε σάκχαρα συναντάται πολλές φορές η εκροή σακχάρων, τα οποία στερεοποιούνται γύρω από το νύγμα ωοτοκίας.
Μετακίνηση και διασπορά
Ο σπουδαιότερος τρόπος διασποράς του εν λόγω εντόμου είναι μέσω της μεταφοράς φρούτων τόσο με το εμπόριο όσο και με τους απλούς ταξιδιώτες. Με τον παραπάνω τρόπο το έντομο μπορεί να διασπαρεί σε πολύ μεγάλες αποστάσεις, κυρίως ως αβγό ή προνύμφη εντός των καρπών.
Επίσης, ο συγκεκριμένος εχθρός μπορεί να διασπαρεί και ως νύμφη μέσα σε έδαφος ή καλλιεργητικό υπόστρωμα, καθώς και με την πτήση ενήλικων ατόμων.
Εφιστάται η προσοχή στις επιχειρήσεις εμπορίας φρούτων (σούπερ μάρκετ, επιχειρήσεις δημοτικής λαχαναγοράς κλπ) σε περίπτωση διαπίστωσης οποιασδήποτε ύποπτης προσβολής φρούτων ή άλλων καρπών, ιδίως όταν πρόκειται για προϊόντα προελεύσεων Ιταλίας, Γαλλίας ή χωρών της Ασίας ή της Αφρικής, να ενημερώνουν άμεσα την φυτοϋγειονομική υπηρεσία.
Η ΠΡΩΤΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΕΓΙΝΕ ΣΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΜΑΛΕΒΙΖΙΟΥ
