Το αληθινό πρόσωπο του ανθρώπου που φέρεται να ενέπνευσε τη μορφή του σημερινού Άγιου Βασίλη μπορεί να δει κάποιος για πρώτη φορά ύστερα από σχεδόν 1.700 χρόνια, αφού οι επιστήμονες ανακατασκεύασαν το ομοίωμά του από το κρανίο του.
Ο Άγιος Νικόλαος των Μύρων ήταν ένας άγιος των πρώιμων χριστιανικών χρόνων, η φήμη του οποίου για την προσφορά δώρων ενέπνευσε τη λαϊκή φιγούρα του Sinterklaas των Ολλανδών, που αργότερα έγινε ο Άγιος Βασίλης στις ΗΠΑ.
Αυτή η μυθική φιγούρα θα συγχωνευόταν στη συνέχεια με τον Άγγλο Άγιο Βασίλη – που συχνά συνδέεται με γιορτές και παιχνίδια, παρά με δώρα – για να δημιουργηθεί ο χαρακτήρας που λατρεύουν σήμερα τα παιδιά, όπως δημοσιεύει η DailyMail.
Ωστόσο, καμία απεικόνιση του ανθρώπου πίσω από τον μύθο δεν επιβιώνει από τη ζωή του, με τις περισσότερες αναπαραστάσεις του «γέρο-αγιο Νικ» να χρονολογούνται αιώνες μετά τον θάνατό του το 343 μ.Χ.
Τώρα το ζωντανό πρόσωπό του μπορεί να δει κάποιος για πρώτη φορά από τις ημέρες της Ύστερης Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, αφού οι ειδικοί ανακατασκεύασαν επιστημονικά, με τη βοήθεια δοκιμών που χρησιμοποιεί η αστυνομία όταν προσπαθεί να εξιχνιάσει ένα έγκλημα, τα χαρακτηριστικά του χρησιμοποιώντας το κρανίο του.
Ο Moraes, επικεφαλής συγγραφέας της νέας μελέτης, δήλωσε ότι επρόκειτο για ένα «ισχυρό και ευγενικό πρόσωπο». Είπε επίσης ότι ήταν «περιέργως συμβατό» με το «ευρύ πρόσωπο» που περιγράφεται στο ποίημα του 1823, A Visit From St Nicholas, ευρέως γνωστό ως «Twas The Night Before Christmas».
Είπε: «Το κρανίο έχει πολύ στιβαρή εμφάνιση, δημιουργώντας ένα δυνατό πρόσωπο, καθώς οι διαστάσεις του στον οριζόντιο άξονα είναι μεγαλύτερες από τον μέσο όρο. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα ένα «πλατύ πρόσωπο», το οποίο είναι περιέργως συμβατό με το ποίημα του 1823. Αυτό το χαρακτηριστικό, σε συνδυασμό με την πυκνή γενειάδα, θυμίζει πολύ τη φιγούρα που έχουμε στο μυαλό μας όταν σκεφτόμαστε τον Άγιο Βασίλη».
Ο José Luís Lira, συνεργάτης-συγγραφέας του Moraes και ειδικός στις ζωές των αγίων, περιέγραψε τη σημασία του πραγματικού Νικολάου των Μύρων.
Είπε: «Ήταν ένας επίσκοπος που έζησε στους πρώτους αιώνες του χριστιανισμού και είχε το θάρρος να υπερασπιστεί και να ζήσει τις διδασκαλίες του Ιησού Χριστού, ακόμη και με κίνδυνο της ζωής του. Προκάλεσε τις Αρχές, συμπεριλαμβανομένου του Ρωμαίου αυτοκράτορα, για την επιλογή του αυτή.
Βοήθησε όσους είχαν ανάγκη τόσο συχνά και αποτελεσματικά ώστε όταν οι άνθρωποι αναζητούσαν ένα σύμβολο καλοσύνης για τα Χριστούγεννα, η έμπνευση προερχόταν από αυτόν. Η μνήμη του είναι παγκόσμια όχι μόνο μεταξύ των Χριστιανών, αλλά μεταξύ όλων των λαών».
Ο Moraes εξήγησε πώς ο διάσημος άγιος έγινε ο λαϊκός θρύλος του σήμερα. Είπε: «Η Προτεσταντική Μεταρρύθμιση, με επικεφαλής τον Martin Luther, ήταν ένα κίνημα που συνέβαλε στην εξαφάνιση της λατρείας του Αγίου Νικολάου σε πολλές χώρες. Μια αξιοσημείωτη εξαίρεση ήταν οι Κάτω Χώρες, όπου ο θρύλος του Sinterklaas – που αποτελεί γλωσσική καταστολή του ονόματος του Αγίου – παρέμεινε ισχυρός, επηρεάζοντας ακόμη και τις αποικίες του εν λόγω έθνους.
Μία από αυτές τις αποικίες ήταν η πόλη του Νέου Άμστερνταμ, η σημερινή Νέα Υόρκη, όπου ο θρύλος αγγλοποιήθηκε στο όνομα Santa Claus. «Περιγραφόταν ως ένας γέρος που τιμωρούσε τα παιδιά που δεν συμπεριφέρονταν σωστά και επιβράβευε εκείνα που συμπεριφέρονταν καλά με δώρα».
Και συνέχισε: «Η εικόνα του Αϊ-Βασίλη όπως την ξέρουμε σήμερα βασίζεται σε μια εικονογράφηση του Thomas Nast για το περιοδικό Harper’s Weekly στις αρχές του 1863. Αυτή με τη σειρά της εμπνεύστηκε από την περιγραφή του ποιήματος A Visit from St. Nicholas του 1823 που αποδίδεται στον Clement Clarke Moore».
Από το ποίημα προέκυψαν πολλές δημοφιλείς αντιλήψεις για τη λαϊκή φιγούρα που έχουμε σήμερα, όπως τα ροδομάγουλά του, οι τάρανδοί του, το έλκηθρό του, ο σάκος με τα παιχνίδια του και το «πλατύ πρόσωπο» που περιγράφηκε προηγουμένως.
Για να δημιουργήσουν το πρόσωπο, ο Moraes και η ομάδα του χρησιμοποίησαν δεδομένα που συλλέχθηκαν τη δεκαετία του 1950 από τον Luigi Martino, με την άδεια του Centro Studi Nicolaiani.
Είπε: «Αρχικά ανακατασκευάσαμε το κρανίο σε 3D χρησιμοποιώντας αυτά τα δεδομένα. Στη συνέχεια εντοπίσαμε το προφίλ του προσώπου χρησιμοποιώντας στατιστικές προβολές. Το συμπληρώσαμε με την τεχνική της ανατομικής παραμόρφωσης, κατά την οποία η τομογραφία του κεφαλιού ενός ζωντανού ατόμου προσαρμόζεται έτσι ώστε το εικονικό κρανίο του δότη να ταιριάζει με αυτό του αγίου. Το τελικό πρόσωπο είναι μια παρεμβολή όλων αυτών των πληροφοριών, αναζητώντας ανατομική και στατιστική συνοχή».
Το αποτέλεσμα είναι δύο σύνολα εικόνων: ένα αντικειμενικό σε κλίμακα του γκρι και ένα πιο καλλιτεχνικό – προσθέτοντας χαρακτηριστικά όπως γένια και ρούχα, εμπνευσμένα από την εικονογραφία του Αγίου Νικολάου.
Τα λείψανα του αγίου αποκαλύπτουν, ωστόσο, περισσότερα από το πρόσωπό του. Ο Moraes δήλωσε: «Προφανώς έπασχε από σοβαρή χρόνια αρθρίτιδα στη σπονδυλική στήλη και τη λεκάνη του και το κρανίο του παρουσίαζε πάχυνση των οστών που θα μπορούσε να προκαλέσει συχνούς πονοκεφάλους. Σύμφωνα με αυτήν την πηγή, η διατροφή του θα ήταν κυρίως φυτική».
Στη ζωή του, ο Άγιος Νικόλαος ήταν επίσκοπος των Μύρων, στη Μικρά Ασία. Του αποδίδονται διάφορες πράξεις, μεταξύ των οποίων η διάσωση τριών κοριτσιών από την πορνεία, πληρώνοντας προίκα για το καθένα, επιτρέποντάς τους να παντρευτούν. Λέγεται επίσης ότι ανέστησε τρία παιδιά που δολοφονήθηκαν από έναν χασάπη, ο οποίος τα είχε παστώσει σε άλμη και σκόπευε να τα πουλήσει ως χοιρινό κρέας.
Αρχικά ενταφιάστηκε στα Μύρα, τα οστά του μεταφέρθηκαν αργότερα στο Μπάρι της Ιταλίας, όπου παραμένουν μέχρι σήμερα. Ο Moraes, ο δρ Lira και ο συνεργάτης συγγραφέας τους, Thiago Beaini, δημοσίευσαν τη μελέτη τους στο περιοδικό OrtogOnLineMag.
πηγή www.instyle.gr
