Πιλοτική δράση με την εγκατάσταση αρχικά δεκαπέντε σταθμών έγκαιρης προειδοποίησης πλημμυρών ξεκινά στην Κρήτη με τη συνεργασία της Περιφέρειας και του Ελληνικού Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ).
Στον δήμο Μαλεβιζίου σε πρώτη φάση έχουν προβλεφθεί δύο θέσεις εγκατάστασης, μια στον Γαζανό ποταμό και μια στον Ξηροπόταμο.
Της Κορίνας Καφετζοπούλου
Ο οδικός χάρτης της υλοποίησης της σημαντική αυτής δράσης παρουσιάστηκε πριν λίγες ημέρες σε συνάντηση εργασίας που έγινε στο Ηράκλειο. Περισσότερα στοιχεία για αυτό τη σημαντική παρέμβαση έδωσε μιλώντας στη Φωνή του Μαλεβιζίου, ο αντιπεριφερειάρχης Κλιματικής Αλλαγής και Βιώσιμης Κινητικότητας, Γιάννης Αναστασάκης.
Εδώ να σημειωθεί ότι τον συντονισμό της δράσης έχει η Αυτοτελής Διεύθυνση Κλιματικής Αλλαγής της Περιφέρειας Κρήτης ενώ στην συνάντηση που παρουσιάστηκαν τα επόμενα βήματα εκτός από την Περιφέρεια Κρήτης και το ΕΛΚΕΘΕ συμμετείχε και η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Κρήτης.
Τι προβλέπει ο σχεδιασμός
Η δράση αφορά στην τοποθέτηση 15 αυτόματων σταθμών παρακολούθησης σε στρατηγικά σημεία του Υδατικού Διαμερίσματος Κρήτης. Από αυτούς, οι 12 θα καταγράφουν τη στάθμη των υδάτων, ενώ 3 σταθμοί θα παρακολουθούν συνδυαστικά τη στάθμη και βασικές φυσικοχημικές παραμέτρους. Οι σταθμοί θα αποστέλλουν δεδομένα σε σχεδόν πραγματικό χρόνο, επιτρέποντας την άμεση ενημέρωση των αρχών.
Πού και πώς θα γίνει η εγκατάσταση
Οι 15 σταθμοί αποτελούν την πιλοτική φάση ενός ευρύτερου δικτύου 54 σημείων που έχουν προσδιοριστεί ως αναγκαία για το νησί. Η επιλογή των θέσεων έγινε με αυστηρά τεχνικά κριτήρια, λαμβάνοντας υπόψη:
• Τα ιστορικά δεδομένα πλημμυρών.
• Τις Ζώνες Δυνητικά Υψηλού Κινδύνου Πλημμύρας.
• Τη γεωγραφική κάλυψη και την τεχνική καταλληλότητα των περιοχών.
Η σημασία της παρέμβασης
Η παρέμβαση, η οποία χρηματοδοτείται από το Πράσινο Ταμείο, αποτελεί κρίσιμο εργαλείο του Περιφερειακού Μηχανισμού για την Κλιματική Αλλαγή. Ο βασικός στόχος είναι η ενίσχυση της Πολιτικής Προστασίας της Κρήτης μέσω της επιστημονικής τεκμηρίωσης και της έγκαιρης ανίχνευσης επικίνδυνων μεταβολών. Με την ολοκλήρωση της πιλοτικής φάσης, τίθενται οι βάσεις για την πλήρη ανάπτυξη ενός αξιόπιστου δικτύου παρακολούθησης που θα προστατεύει τη ζωή και τις περιουσίες των πολιτών απέναντι στα έντονα καιρικά φαινόμενα.
Ο σχεδιασμός για το Μαλεβίζι
Ο δήμος Μαλεβιζίου είναι μια από τις επιλεγείσες περιοχές για την εγκατάσταση σταθμών έγκαιρης προειδοποίησης πλημμυρών. Οι σταθμοί θα παρακολουθούν τη στάθμη των υδάτων και επιπλέον βασικές φυσικοχημικές παραμέτρους, σύμφωνα με τα όσα δήλωσε στην εφημερίδα ο κ. Αναστασάκης δίνοντας επιπλέον χρήσιμα στοιχεία.
Ακολουθεί η συνέντευξη
1.Ο Δήμος Μαλεβιζίου θα περιλαμβάνεται στο δίκτυο; Αν ναι, πού;
Ο Δήμος Μαλεβιζίου περιλαμβάνεται στον σχεδιασμό της πιλοτικής ανάπτυξης του δικτύου. Έχουν προβλεφθεί δύο θέσεις εγκατάστασης στον ποταμό Γαζανο και στον Ξηροπόταμο.
Η τελική επιλογή των ακριβών σημείων θα προκύψει μετά από επιτόπιες αυτοψίες και την εξειδικευμένη μελέτη χωροθέτησης που βρίσκεται σε εξέλιξη, ώστε να διασφαλιστεί η βέλτιστη τεχνική και επιστημονική αξιοποίηση των σταθμών. Οι σταθμοί θα παρακολουθούν τη στάθμη των υδάτων, ενώ όπου κρίνεται σκόπιμο θα υπάρχει και δυνατότητα καταγραφής βασικών φυσικοχημικών παραμέτρων.
2. Πόσος χρόνος θα υπάρχει για αντίδραση και πώς θα ενημερώνονται οι πολίτες;
Ο χρόνος αντίδρασης δεν είναι σταθερός και εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά κάθε λεκάνης απορροής, το μέγεθος, τις κλίσεις, τις χρήσεις γης , καθώς και από την ένταση και τη διάρκεια της βροχόπτωσης.
Στόχος είναι οι σταθμοί να καταγράφουν δεδομένα ανά 15 λεπτά και να αποστέλλουν άμεσα ειδοποίηση σε περίπτωση σημαντικής ανόδου της στάθμης. Η ακριβής αποτύπωση του χρόνου προειδοποίησης σε κάθε ρέμα θα προκύψει από τη λειτουργία του δικτύου και την ανάλυση των πραγματικών δεδομένων.
Παράλληλα, προβλέπεται η διασύνδεση των μετρήσεων με μετεωρολογικά δεδομένα και η ανάπτυξη υδρολογικών μοντέλων πρόγνωσης, σε συνεργασία με επιστημονικούς φορείς όπως το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών, ώστε να ενισχυθεί περαιτέρω ο χρόνος προειδοποίησης.
Η ενημέρωση των πολιτών θα γίνεται μέσω των αρμόδιων μηχανισμών Πολιτικής Προστασίας, συμπεριλαμβανομένου του 112, καθώς και μέσω των τοπικών αρχών, ανάλογα με το επίπεδο επικινδυνότητας.
3. Θα δοθούν σημεία συγκέντρωσης πληθυσμού;
Τα σημεία συγκέντρωσης πληθυσμού αποτελούν αρμοδιότητα του επιχειρησιακού σχεδιασμού Πολιτικής Προστασίας. Το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης λειτουργεί υποστηρικτικά σε αυτόν τον σχεδιασμό, παρέχοντας κρίσιμα δεδομένα για έγκαιρη λήψη αποφάσεων.
4. Ποια θα είναι η συνεργασία με τους δήμους;
Για όλες τις δράσεις που απαιτούνται με στόχο την καλύτερη δυνατή προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, θα υπάρχει διαρκής συνεργασία με τους δήμους, σε μια ουσιαστικά αμφίδρομη σχέση.
Η ουσία δεν είναι μόνο η τεχνολογική εγκατάσταση ενός συστήματος, αλλά η κοινή κατανόηση του τι μπορεί και πρέπει να γίνει, ποιες θα είναι οι συνέπειες αν δεν υπάρξει έγκαιρη προσαρμογή, και παράλληλα η δική μας σε βάθος κατανόηση των πραγματικών αναγκών και ιδιαιτεροτήτων κάθε δήμου.
Σε αυτή τη διαδικασία καθοριστικός είναι ο ρόλος του Περιφερειάρχη Κρήτης Σταύρου Αρναουτάκη, ο οποίος έχει φροντίσει να διαμορφωθεί ένα θετικό και σταθερό πλαίσιο συνεργασίας και αποτελεσματικής συνεννόησης μεταξύ Περιφέρειας, δήμων και επιστημονικών φορέων.
5. Μπορούν αυτά τα συστήματα να αποτρέψουν τραγωδίες όπως αυτή της Αγίας Πελαγίας το 2022;
Κανένα τεχνολογικό σύστημα από μόνο του δεν μπορεί να αποκλείσει πλήρως τον κίνδυνο, ιδιαίτερα σε ακραία και αιφνίδια τοπικά φαινόμενα, όπως αυτό που σημειώθηκε τον Οκτώβριο του 2022 στην Αγία Πελαγία.
Ωστόσο, η ύπαρξη ενός οργανωμένου δικτύου αυτόματων σταθμών ενισχύει ουσιαστικά την ικανότητα έγκαιρης ανίχνευσης επικίνδυνων μεταβολών, προσφέρει αξιόπιστα δεδομένα σε σχεδόν πραγματικό χρόνο και βελτιώνει σημαντικά τις προϋποθέσεις για έγκαιρη ειδοποίηση και κινητοποίηση των αρχών.
Σε συνδυασμό με προγνωστικά μοντέλα, επιχειρησιακή ετοιμότητα και αποτελεσματική επικοινωνία προς τους πολίτες, τέτοια συστήματα μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο και να συμβάλουν ουσιαστικά στην προστασία της ανθρώπινης ζωής.
Κλείνοντας, θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών για την υλοποίηση της συγκεκριμένης δράσης, καθώς και όλα τα επιστημονικά και ερευνητικά ιδρύματα που συμμετέχουν στον κλιματικό μηχανισμό της Περιφέρειας για την πολύτιμη συνεργασία τους. Ιδιαίτερη αναφορά αξίζει και στα στελέχη της Διεύθυνσης Κλιματικής Αλλαγής, που εργάζονται με συνέπεια και ζήλο για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας της Κρήτης απέναντι στις προκλήσεις της κλιματικής κρίσης.
Ο αντιπεριφερειάρχης Κλιματικής Αλλαγής και Βιώσιμης Κινητικότητας, Γιάννης Αναστασάκης.
ΠΡΩΤΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΜΑΛΕΒΙΖΙΟΥ
*ΠΡΩΤΟΣΕΛΙΔΟ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΑΡΧΕΙΟΥ
