Σε κατάσταση παρατεταμένης αβεβαιότητας και έντονης πίεσης βρίσκονται οι αγρότες και κτηνοτρόφοι της Κρήτης, καθώς οι διαδικασίες για τις διορθώσεις του ΟΣΔΕ 2025 και οι εκκρεμότητες των πληρωμών μετατίθενται συνεχώς προς το μέλλον.
Ρεπορτάζ: Χρυσούλα Καλλιγιαννάκη
Σύμφωνα με στελέχη του τμήματος επιδοτήσεων της Ένωσης Ηρακλείου, η κατάσταση περιπλέκεται από τεχνικά σφάλματα των συστημάτων, ενώ οι ελπίδες για άμεση ρευστότητα εξανεμίζονται.
Το σύστημα για τις διορθώσεις αναμένεται να ανοίξει τις επόμενες ημέρες σχεδόν ταυτόχρονα με την νέα πλατφόρμα του ΟΣΔΕ για τις νέες ενεργοποιήσεις των δικαιωμάτων. Επίσημα ΥπΑΑΤ και ΑΑΔΕ έχουν ανακοινώσει την έναρξη των ενεργοποιήσεων από τις 15 Ιουλίου 2026, δηλαδή χθες, αλλά οι εκπρόσωποι των συνεταιριστικών και ιδιωτικών ΚΥΔ εκτιμούν πως η νέα πλατφόρμα του ΟΣΔΕ θα μπορεί να είναι λειτουργική προς τα τέλη του μήνα. Έτσι η ενεργοποίηση του 2026 αναμένεται να τρέξει παράλληλα με τις διορθώσεις, προς τα τέλη Ιουλίου.
Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Μαργαρίτης Σχοινά εμφανίστηκε κατηγορηματικός ότι δεν θα μείνει κανένας δικαιούχος χωρίς ενημέρωση ή δυνατότητα διόρθωσης του φακέλου του. Σύμφωνα με τον ίδιο μέχρι σήμερα έχουν πληρωθεί για το 2025, 1,1 δισ. ευρώ, ενώ αντίστοιχο ποσό προγραμματίζεται να καταβληθεί έως το τέλος του έτους. Με βάση το χρονοδιάγραμμα που παρουσίασε, οι συνολικές αγροτικές πληρωμές για το 2026 αναμένεται να φτάσουν τα 2,2 δισ. ευρώ. Ο κ. Σχοινάς επανέλαβε ακόμη ότι μέσα στον Ιούλιο θα ανοίξει εκ νέου η πλατφόρμα της ΟΣΔΕ, προκειμένου να διορθωθούν λάθη και να υποβληθούν συμπληρωματικά δικαιολογητικά από παραγωγούς που δεν συμπεριλήφθηκαν στην πρώτη πληρωμή.
Το επόμενο κύμα καταβολών τοποθετείται χρονικά τον Σεπτέμβριο, ενώ θα ακολουθήσει τρίτη φάση πληρωμών κατά το διάστημα Οκτωβρίου – Νοεμβρίου. Μέσα από αυτές τις διαδικασίες προβλέπεται να διατεθεί το υπόλοιπο 1,1 δισ. ευρώ του δεύτερου εξαμήνου.
Αναφορικά με τις διορθώσεις το αίτημα των φορέων (όπως η ΠΕΦΑΣΥ) να παραμείνει ανοιχτό το σύστημα έως τα τέλη Αυγούστου. Ωστόσο η ενημέρωση από την Αθήνα κάνει λόγο για ένα πολύ στενό παράθυρο μόλις 10 ημερών, για την ολοκλήρωση μιας ιδιαίτερα δύσκολης διαδικασίας. Οι συνεταιριστές θεωρούν αδύνατο να ολοκληρωθούν όλες οι διορθώσεις σε αυτό το διάστημα.
Σύμφωνα με τα στελέχη των ΚΥΔ οι διορθωμένες πληρωμές και οι εκκρεμότητες του 2025 μετατίθενται επίσημα για πληρωμή τον Οκτώβριο του 2026 και όχι το Σεπτέμβριο όπως ισχυρίζονται οι κυβερνητικοί παράγοντες.
Τρία τα «αγκάθια» λαθών στην Κρήτη
Σε τοπικό επίπεδο, το τμήμα επιδοτήσεων εντοπίζει τα μεγαλύτερα προβλήματα σε τρεις συγκεκριμένες κατηγορίες, οι οποίες έχουν αφήσει χιλιάδες παραγωγούς απλήρωτους χωρίς δική τους ευθύνη.
Αρχικά το μεγάλο πρόβλημα σχετίζεται με τα τιμολόγια των Οικολογικών Σχημάτων (Eco-schemes). Αυτό που γνωρίζουμε σίγουρα είναι ότι το σύστημα θα ανοίξει για τη διόρθωση τιμολογίων. Παρατηρείται όμως «κομφούζιο» με παραστατικά που είτε δεν ανέβηκαν ποτέ στο MyData είτε ανέβηκαν με λάθος ημερομηνίες. Το πρόβλημα «καίει» την Κρήτη στο ECO-06 που αφορά κυρίως στις δακοπαγίδες και στις συμβάσεις που έχουν γίνει.
«Βρόγχος» το Monitoring
Στη Βασική Ενίσχυση, τα περισσότερα λάθη εντοπίζονται στο σύστημα monitoring και στους ελέγχους των αγροτεμαχίων.
Συνολικά 406.932 αγροτεμάχια πανελλαδικά που έχουν χαρακτηριστεί ως «κόκκινα» ή «κίτρινα» (μη επιλέξιμα) λόγω προβλημάτων στο σύστημα monitoring. Στην Κρήτη, το πρόβλημα αυτό είναι έντονο σε συγκεκριμένες καλλιέργειες, αφήνοντας πολλούς παραγωγούς εκτός επιλεξιμότητας αν δεν γίνουν διορθώσεις.
Ωστόσο, η ΕΑΣΗ δεν έχει τη δυνατότητα να γνωρίζει τον ακριβή αριθμό των «κόκκινων» ή «κίτρινων» δειγμάτων σε επίπεδο Οργάνωσης, καθώς ο πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ παρέχει μόνο μια γενική εικόνα για όλη τη χώρα.
Μεγάλο πλήγμα έχουν υποστεί οι κτηνοτρόφοι λόγω της μη κάλυψής τους από την Περιφέρεια στο κομμάτι της τεχνικής λύσης (κατανομή βοσκοτόπων), ένα πρόβλημα που «σέρνεται» από τα Χριστούγεννα. Επιπλέον οι κτηνοτρόφοι που είχαν ενταχθεί στα οικολογικά σχήματα των βιολογικών είναι δυσαρεστημένοι, καθώς όσοι είχαν βοσκοτόπια (δασολίβαδα) έλαβαν πολύ χαμηλά ποσά σε σχέση με τους βιολόγους.
Ωστόσο παρατηρούνται σοβαρά προβλήματα με αλλαγές εταιρειών πιστοποίησης (π.χ. μετακινήσεις παραγωγών προς εταιρείες), όπου το σύστημα του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν έχει ενημερωθεί, εγκλωβίζοντας τους παραγωγούς.
ΠΡΩΤΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΜΑΛΕΒΙΖΙΟΥ
Προσθήκη του fonimaleviziou.gr στην Google
