Φάροι ελπίδας αποτελούν οι ιεροί ναοί που βρίσκονται σε κατάλληλα διαμορφωμένους χώρους σε καταστήματα κράτησης σε όλη τη χώρα, με τους κρατούμενους να βρίσκουν παρηγοριά και δύναμη, καθώς ο εγκλεισμός τους συνοδεύεται συχνά από μοναξιά, ενοχές, άγχος και αβεβαιότητα για το μέλλον.
Στο Κατάστημα Κράτησης Νέας Αλικαρνασσού, το παρεκκλήσι βρίσκεται μέσα στον χώρο της φυλακής. Είναι ένας λιτός χώρος, χωρίς τρούλο, με τέμπλο, Αγία Τράπεζα και αγιογραφίες, οι οποίες φιλοτεχνήθηκαν από τους ίδιους τους κρατούμενους.
Συγκεκριμένα, έξι κρατούμενοι αγιογράφοι εργάστηκαν εθελοντικά για τη δημιουργία των αγιογραφιών στο παρεκκλήσι, το οποίο είναι αφιερωμένο στον Άγιο Ελευθέριο, ο οποίος είναι ο προστάτης των κρατουμένων.
Πρόκειται για έναν χώρο ο οποίος αποτελεί έναν τόπο προσευχής, εξομολόγησης και προσωπικής αναζήτησης. Μάλιστα, οι αγιογραφίες φιλοτεχνήθηκαν από τους ίδιους τους κρατούμενους. Συγκεκριμένα, έξι κρατούμενοι αγιογράφοι εργάστηκαν εθελοντικά για τη δημιουργία των αγιογραφιών.
Πίσω από τις βαριές πόρτες και τα κάγκελα, ο χώρος αυτός αποκτά ιδιαίτερη σημασία για πολλούς κρατούμενους. Μάλιστα, την ερχόμενη Πέμπτη θα τελεστεί η Θεία Λειτουργία ενόψει της γιορτής του Δεκαπενταύγουστου, δίνοντας τη δυνατότητα σε όσους κρατούμενους το επιθυμούν να κατέβουν στον χώρο του παρεκκλησίου και να κοινωνήσουν.
Ο Σωφρονιστικός Κώδικας προβλέπει ότι σε κάθε Κατάστημα Κράτησης υπάρχει ναός ή κατάλληλα διαμορφωμένος χώρος, όπου οι κρατούμενοι που το επιθυμούν μπορούν να παρακολουθούν τη Θεία Λειτουργία και άλλες εκδηλώσεις θρησκευτικής λατρείας. Παράλληλα, το άρθρο 13 του Συντάγματος κατοχυρώνει την ελευθερία της θρησκευτικής συνείδησης και την ελεύθερη άσκηση της λατρείας.
«Πάρα πολλοί κρατούμενοι έχουν την ανάγκη να πάνε να ανάψουν ένα κεράκι, να κάνουν μια προσευχή, από το πιο μικρό έγκλημα μέχρι το πιο μεγάλο.
Το πώς αγαλλιάζει η ψυχή του καθενός φαίνεται και από τον τρόπο που θα ανάψει το κερί, φαίνεται και από τον τρόπο που θα κάνει τον σταυρό του, φαίνεται από πολλά. Δεν παύουμε να είμαστε άνθρωποι και οι άνθρωποι έχουμε ευαισθησίες. Όσο σκληρός κρατούμενος και να είσαι ή όσο μαλακός κρατούμενος και να είσαι, μπροστά στον Θεό γονατίζουν όλοι. Εξάλλου, και αυτοί που είναι εκεί μέσα, ο μόνος τρόπος να εναποθέσουν τις ελπίδες τους είναι ο Θεός», τόνισε ο κ. Ριζωτάκης, ο οποίος εργάζεται στη φυλακή από το 2001.
Η προσευχή, η εξομολόγηση και η επικοινωνία με έναν ιερέα μπορούν να αποτελέσουν για ορισμένους κρατούμενους ένα στήριγμα στην προσπάθεια να αντιμετωπίσουν τα λάθη τους και να αναζητήσουν έναν διαφορετικό δρόμο. Στην Αλικαρνασσό, ιερέας επισκέπτεται το Κατάστημα περίπου δύο φορές τον μήνα και τελεί τη Θεία Λειτουργία.
Όταν υπάρχει ανάγκη για εξομολόγηση ή κάποιος κρατούμενος θέλει να συναντήσει τον ιερέα για έναν προσωπικό λόγο, το αίτημα μεταφέρεται από τον αρχιφύλακα και γίνεται προσπάθεια να υπάρξει νωρίτερα η ανάλογη επίσκεψη.
«Όποτε έχει ζητηθεί να είναι πιο συχνή η παρουσία του ιερέα στο παρεκκλήσι, έχει γίνει και η ανάλογη προσπάθεια. Αν υπάρχει κάποιο ιδιαίτερο αίτημα από τους κρατούμενους, αυτό μεταφέρεται στον ιερέα. Αν υπάρχει κάποια ιδιαίτερη κατάσταση, κάποιος που θέλει να εξομολογηθεί ή να μιλήσει στον ιερέα, να ηρεμήσει και να χαλαρώσει, το λέμε στον ιερέα και, όταν μπορέσει, έρχεται. Την Πέμπτη θα τελεστεί Θεία Λειτουργία και δίνεται η δυνατότητα σε όσους κρατούμενους το επιθυμούν να κοινωνήσουν. Θα εκδοθεί σχετική ανακοίνωση», σημείωσε.
Η πόρτα του μικρού ναού ανοίγει για τη λατρεία και, εκτός των προγραμματισμένων ακολουθιών, μπορεί να ανοίξει και όταν υπάρχει ιδιαίτερο αίτημα.
Ένα προσωπικό πένθος, η απώλεια ενός γονέα ή ενός συγγενικού προσώπου μπορεί να οδηγήσει έναν κρατούμενο στην ανάγκη να βρεθεί για λίγο μόνος σε αυτόν τον χώρο, να ανάψει ένα κερί και να προσευχηθεί. Ένας μικρός χώρος μέσα στη φυλακή αποκτά για κάποιους κρατούμενους μια πολύ μεγαλύτερη διάσταση, καθώς, πέρα από την προσευχή, αποτελεί και τόπο αναμέτρησης με τον ίδιο τους τον εαυτό, αλλά και ένα ακόμη στήριγμα στην προσπάθεια επιστροφής στην κοινωνία.
«Υπάρχουν περιπτώσεις, για παράδειγμα, που έχει πεθάνει η μητέρα κάποιου κρατουμένου, έχει σκοτωθεί ένας συγγενής ή έχει συμβεί κάτι αντίστοιχο. Τότε μπορεί να ζητήσει από τον αρχιφύλακα να κατέβει κάτω, στο παρεκκλήσι, για να προσευχηθεί», σημείωσε ο κ. Ριζωτάκης, ο οποίος, ενόψει Δεκαπενταύγουστου, εύχεται υγεία σε όλο τον κόσμο και στους συναδέλφους του, ήρεμες βάρδιες και να γυρίζουν στα σπίτια τους σώοι και αβλαβείς.
Στις μεγάλες θρησκευτικές γιορτές, όπως το Πάσχα και τα Χριστούγεννα, πραγματοποιούνται επίσης ακολουθίες, ενώ τη Μεγάλη Παρασκευή γίνεται η περιφορά του Επιταφίου μέσα στο Κατάστημα. Όταν πραγματοποιείται Θεία Λειτουργία, εκδίδεται σχετική ανακοίνωση και οι κρατούμενοι που επιθυμούν κατεβαίνουν στον χώρο του παρεκκλησίου.
«Σε όλες τις μεγάλες γιορτές τελείται Θεία Λειτουργία, απλά όχι πάντα την ίδια ημέρα, όπως γίνεται στις εκκλησίες εκτός Καταστήματος, γιατί ο ιερέας έχει και την ενορία του.
Οπότε, ανάλογα με το πρόγραμμά του, κανονίζουμε τη Μεγάλη Παρασκευή, που είναι ο Επιτάφιος, να έρθει ο ιερέας για περίπου μιάμιση με δύο ώρες, κάνουμε την περιφορά μέσα στο Κατάστημα και στη συνέχεια αποχωρεί. Το ίδιο ισχύει και το Πάσχα.
Τα Χριστούγεννα, ανάλογα με το πότε θα μπορέσει να έρθει ο ιερέας, τελείται η Θεία Λειτουργία», πρόσθεσε ο κ. Ριζωτάκης, ο οποίος παράλληλα ανέφερε ότι στην Αλικαρνασσό το παρεκκλήσι λειτουργεί με ιερέα δύο φορές τον μήνα, συνήθως Σάββατο παρά Σάββατο.
«Η Αρχιεπισκοπή έχει ορίσει έναν ιερέα, ο οποίος έρχεται στο Κατάστημα της Νέας Αλικαρνασσού για να τελέσει τη Θεία Λειτουργία. Επίσης, μπορούν να εξομολογηθούν όλοι. Αν υπάρχει ανάγκη, έρχεται και ξεχωριστή ημέρα και τους εξομολογεί», κατέληξε ο κ. Ριζωτάκης.
Κατά διαστήματα, το παρεκκλήσι φρεσκάρεται με ειδικά υλικά, τα οποία δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην αγιογραφία.
Αξίζει, τέλος, να σημειωθεί ότι μόνιμο ιερέα καθημερινά διαθέτει μόνο το Κατάστημα Κράτησης του Κορυδαλλού, σε επίπεδο χώρας, σύμφωνα με πληροφορίες που διαθέτει ο αρχιφύλακας.
