Τα μετρητά αποδεικνύονται ανθεκτικά απέναντι στην επέλαση των ψηφιακών συναλλαγών, με την Ελλάδα να καταλαμβάνει μία από τις πρώτες θέσεις στην Ευρωζώνη ως προς την αποδοχή τους από τις επιχειρήσεις.
Την ίδια στιγμή, οι πληρωμές μέσω κινητού κερδίζουν έδαφος με εντυπωσιακούς ρυθμούς, καθώς μέσα σε μόλις δύο χρόνια σχεδόν διπλασιάστηκε το ποσοστό των επιχειρήσεων που τις δέχονται.
Σύμφωνα με τη νέα έρευνα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, το 99% των ελληνικών μικρομεσαίων επιχειρήσεων δέχεται χαρτονομίσματα και κέρματα, ποσοστό που φέρνει την Ελλάδα μαζί με την Ιταλία στην κορυφή της Ευρωζώνης.
Ακόμη υψηλότερη είναι η αποδοχή στο ελληνικό λιανεμπόριο, όπου φτάνει το 100%, όπως συμβαίνει και στη Σλοβενία.
Σε επίπεδο Ευρωζώνης, το 92% των επιχειρήσεων που διαθέτουν φυσικά σημεία πώλησης εξακολουθεί να δέχεται μετρητά, έναντι 90% το 2024. Η εξέλιξη δείχνει ότι η σταδιακή υποχώρηση των μετρητών, που είχε επιταχυνθεί κατά την περίοδο της πανδημίας, έχει τουλάχιστον προς το παρόν ανακοπεί.
Τα ποσοστά της έρευνας αφορούν τη δυνατότητα πληρωμής που παρέχουν οι επιχειρήσεις και όχι το μέσο που επιλέγουν τελικά οι ίδιοι οι καταναλωτές στις καθημερινές συναλλαγές τους.
Από το 99% της Ελλάδας στο 76% της Κύπρου
Οι διαφορές μεταξύ των χωρών παραμένουν μεγάλες. Στην κορυφή βρίσκονται Ελλάδα και Ιταλία με ποσοστό 99%, ενώ στην άλλη άκρη της κατάταξης βρίσκεται η Κύπρος, όπου μόλις το 76% των μικρομεσαίων επιχειρήσεων δηλώνει ότι δέχεται μετρητά.
Χαμηλή είναι η αποδοχή και στο Βέλγιο, στο 81%. Η Κύπρος, πάντως, μαζί με τη Σλοβακία κατέγραψε τη μεγαλύτερη βελτίωση από το 2024, με αύξηση κατά 9 ποσοστιαίες μονάδες. Αντίθετα, στο Βέλγιο σημειώθηκε πτώση 10 μονάδων και στην Ιρλανδία 9 μονάδων.
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι απαντήσεις για το τι πρόκειται να συμβεί τα επόμενα χρόνια. Στο σύνολο της Ευρωζώνης, το 92% των επιχειρήσεων που σήμερα δέχονται μετρητά θεωρεί ότι θα εξακολουθήσει να τα αποδέχεται και μέσα στην επόμενη πενταετία.
Στην Ελλάδα, ωστόσο, σχεδόν μία στις τέσσερις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (23%) αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να σταματήσει στο μέλλον να δέχεται μετρητά.
Σχεδόν διπλασιάστηκαν οι πληρωμές μέσω κινητού
Ενώ τα μετρητά κρατούν τις θέσεις τους, οι ψηφιακές συναλλαγές μέσω κινητών τηλεφώνων κάνουν άλμα.
Οι κάρτες γίνονται πλέον δεκτές από το 88% των επιχειρήσεων, έναντι 87% το 2024. Πολύ μεγαλύτερη, όμως, είναι η αλλαγή στα mobile payments.
Το 2024 μόλις το 36% των επιχειρήσεων δεχόταν πληρωμές μέσω κινητού. Το 2026 το ποσοστό έχει φτάσει στο 68%, καταγράφοντας αύξηση 32 ποσοστιαίων μονάδων μέσα σε δύο χρόνια.
Οι άμεσες πληρωμές και τα ψηφιακά πορτοφόλια αποτελούν τις συχνότερα αποδεκτές μορφές.
Στο ηλεκτρονικό εμπόριο η κυριαρχία των καρτών είναι ακόμη μεγαλύτερη. Γίνονται δεκτές από το 82% των επιχειρήσεων που πραγματοποιούν online πωλήσεις, ενώ ακολουθούν οι τραπεζικές μεταφορές με 74%.
Αντίθετα, παρά τη μεγάλη συζήτηση γύρω από τα ψηφιακά νομίσματα, τα κρυπτοστοιχεία παραμένουν ουσιαστικά εκτός καθημερινών συναλλαγών: γίνονται δεκτά μόλις από το 0,2% των επιχειρήσεων με διαδικτυακές πωλήσεις.
Μετρητά ή κάρτα; Τι θέλουν οι επιχειρήσεις
Οι ίδιες οι επιχειρήσεις δεν εμφανίζονται απόλυτα προσηλωμένες σε έναν συγκεκριμένο τρόπο πληρωμής.
Περίπου μία στις τρεις δηλώνει ότι δεν έχει ιδιαίτερη προτίμηση για το πώς θα πληρώσει ο πελάτης. Μεταξύ εκείνων που εκφράζουν προτίμηση, το 24% επιλέγει τις χρεωστικές κάρτες, το 21% τα μετρητά και το 14% τις πιστωτικές κάρτες.
Οι μεγαλύτερες επιχειρήσεις εμφανίζονται λιγότερο θετικές απέναντι στα μετρητά σε σχέση με τις μικρομεσαίες.
Καθοριστικό κριτήριο για το ποια μέσα πληρωμής προσφέρει μια επιχείρηση παραμένει αυτό που ζητούν οι ίδιοι οι πελάτες. Την προτίμηση των καταναλωτών επικαλείται το 26% των επιχειρήσεων, ενώ ακολουθούν η ασφάλεια με 22% και η ευκολία διαχείρισης με 15%.
Τα μετρητά, μάλιστα, εξακολουθούν να θεωρούνται από τις επιχειρήσεις ισχυρότερα σε δύο κρίσιμα χαρακτηριστικά: την προστασία της ιδιωτικότητας και την αξιοπιστία.
Σύμφωνα με την έρευνα, σε καμία από τις έξι παραμέτρους που εξετάστηκαν – κόστος, ταχύτητα συναλλαγής, ευκολία διαχείρισης, αξιοπιστία, ασφάλεια και ιδιωτικότητα – οι ψηφιακές πληρωμές δεν απέκτησαν σαφές προβάδισμα έναντι των μετρητών.
Υπάρχουν, ωστόσο, και μειονεκτήματα. Το 32% των επιχειρήσεων ανησυχεί για λάθη κατά την επιστροφή ρέστων, το 29% αναφέρει ζητήματα ασφάλειας και το 20% τον κίνδυνο εσωτερικής απάτης.
Μεταξύ όσων δεν δέχονται καθόλου μετρητά, το 36% υποστηρίζει ότι οι πελάτες δεν τα χρησιμοποιούν αρκετά, ενώ το 35% επικαλείται δυσκολίες στην ανάληψη ή κατάθεσή τους. Το τελευταίο ποσοστό έχει αυξηθεί σημαντικά από το 22% το 2024.
Τα self-checkout περιορίζουν τα μετρητά
Μια διαφορετική αλλαγή συντελείται μέσα από την εξάπλωση των αυτόματων ταμείων. Το 13% των επιχειρήσεων διαθέτει πλέον self-checkout, όμως μόνο στο 52% αυτών υπάρχει δυνατότητα πληρωμής με μετρητά, τουλάχιστον σε ορισμένα τερματικά. Πρακτικά, σχεδόν τα μισά αυτόματα ταμεία λειτουργούν αποκλειστικά με ηλεκτρονικές πληρωμές.
Παράλληλα, το 25% των επιχειρήσεων έχει ήδη λάβει μέτρα για να ενθαρρύνει τις ψηφιακές συναλλαγές ή να περιορίσει τη χρήση μετρητών. Από αυτές, το 37% έχει εγκαταστήσει ταμεία ηλεκτρονικών πληρωμών ή έχει μειώσει τα σημεία στα οποία γίνονται δεκτά χαρτονομίσματα και κέρματα, ενώ το 30% προωθεί ενεργά τις συναλλαγές χωρίς μετρητά.
Η ΕΚΤ επισημαίνει έτσι μια νέα παράμετρο: μια επιχείρηση μπορεί τυπικά να δηλώνει ότι αποδέχεται μετρητά, αλλά η αυξανόμενη αυτοματοποίηση των συναλλαγών να κάνει στην πράξη δυσκολότερη τη χρήση τους.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από την Ipsos από τον Φεβρουάριο έως τον Απρίλιο του 2026, σε δείγμα 8.205 επιχειρήσεων από τις 21 χώρες της Ευρωζώνης.
Πηγή: newsbeast.gr
