Ένα σημαντικό βήμα για την ανάπτυξη των ψηφιακών υποδομών της χώρας σηματοδοτεί ο εθνικός υπερυπολογιστής «Δαίδαλος», ο οποίος εγκαινιάστηκε τη Δευτέρα 19 Οκτωβρίου 2026, στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.
Ο πρωθυπουργός πάτησε το κουμπί για την έναρξη λειτουργίας του συστήματος μαζί με τον υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρη Παπαστεργίου, σηματοδοτώντας την έναρξη μιας νέας περιόδου για την υπολογιστική ισχύ, την επιστημονική έρευνα και την τεχνητή νοημοσύνη στην Ελλάδα.
Ο «Δαίδαλος» έχει καταγράψει επίδοση 85,69 petaflops, δηλαδή μπορεί να εκτελεί περίπου 85,69 τετράκις εκατομμύρια πράξεις κινητής υποδιαστολής ανά δευτερόλεπτο.
Στη διεθνή κατάταξη TOP500 καταλαμβάνει την 31η θέση, ενώ βρίσκεται στην 23η θέση της Green500, η οποία αξιολογεί την ενεργειακή αποδοτικότητα των υπερυπολογιστών.
Η υποδομή εγκαταστάθηκε στο νέο Κέντρο Δεδομένων, μέσα στο ιστορικό κτίριο του πρώην Ηλεκτρικού Σταθμού του Λαυρίου. Το έργο υλοποιείται από το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ – GRNET), με συνολικό προϋπολογισμό 58,9 εκατ. ευρώ, και χρηματοδοτείται στο πλαίσιο του προγράμματος «Ελλάδα 2.0», με τη συνδρομή της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέσω του NextGenerationEU και της Κοινής Επιχείρησης EuroHPC JU.
Πότε ξεκινούν οι πρώτες υπηρεσίες
Παρά τα εγκαίνια, η αξιοποίηση του υπερυπολογιστή θα προχωρήσει σταδιακά. Όπως ανακοίνωσε ο Δημήτρης Παπαστεργίου, θα ακολουθήσουν δοκιμές και τεχνικές ρυθμίσεις, με στόχο να διατεθούν οι πρώτες υπηρεσίες τον Δεκέμβριο του 2026.
Ο υπουργός υπογράμμισε τη σημασία της ανάπτυξης εγχώριων υποδομών τεχνητής νοημοσύνης, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα χρειάζεται να διαθέτει δική της υπολογιστική ισχύ, όπως επενδύει στην ενέργεια και στην άμυνα.
«Η Ελλάδα με τον Δαίδαλο γίνεται η 14η χώρα παγκοσμίως που έχει μια τέτοια υποδομή», ανέφερε, σύμφωνα με τις δηλώσεις του στην εκδήλωση.
Η πρόσβαση στους υπολογιστικούς πόρους προβλέπεται να καλύπτει πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, νεοφυείς επιχειρήσεις, μικρομεσαίες εταιρείες και δημόσιους οργανισμούς. Στόχος είναι να μπορούν να εκτελούν σύνθετους υπολογισμούς, να επεξεργάζονται μεγάλους όγκους δεδομένων και να εκπαιδεύουν μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης χωρίς να εξαρτώνται αποκλειστικά από υποδομές του εξωτερικού.
Μητσοτάκης: «Το μήνυμα είναι μείνε εδώ, όχι έλα εδώ»
Στην ομιλία του, ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνέδεσε την επένδυση με την προσπάθεια να δημιουργηθούν στην Ελλάδα οι προϋποθέσεις για την ανάπτυξη επιχειρήσεων υψηλής τεχνολογίας και τη διατήρηση εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού.
«Το μήνυμα είναι μείνε εδώ, όχι έλα εδώ», ανέφερε, περιγράφοντας το ενδιαφέρον ξένων εταιρειών για την ανάπτυξη υποδομών στη χώρα. Όπως σημείωσε, η Ελλάδα διαθέτει τόσο τις απαραίτητες υποδομές όσο και ανθρώπους με τις απαιτούμενες δεξιότητες.
Ο πρωθυπουργός ξεκαθάρισε, πάντως, ότι η χώρα δεν επιδιώκει να ανταγωνιστεί τους μεγάλους αμερικανικούς τεχνολογικούς ομίλους στην ανάπτυξη των πλέον προηγμένων μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης. Η φιλοδοξία είναι να αξιοποιηθεί η υπολογιστική ισχύς του «Δαίδαλου» για τη δημιουργία νέων εφαρμογών από ερευνητές, επιχειρήσεις και δημόσιους φορείς.
Παράλληλα, άσκησε κριτική στις φωνές που ζητούν αύξηση των κρατικών δαπανών χωρίς, όπως είπε, να υπολογίζουν επαρκώς τη σημασία των μακροπρόθεσμων επενδύσεων.
«Αν δεν επενδύσουμε εμείς οι ίδιοι στις δικές μας υποδομές τεχνητής νοημοσύνης, είμαστε εκτεθειμένοι στην επιθυμία κάποιου να μας κόψει την πρόσβαση σε υπολογιστική δύναμη», προειδοποίησε, αναφερόμενος στους κινδύνους που συνεπάγεται η εξάρτηση από τεχνολογικά συστήματα τρίτων χωρών.
Από την πρόληψη των πυρκαγιών έως την ιατρική έρευνα
Η αξία του «Δαίδαλου» δεν περιορίζεται στην ταχύτητα των υπολογισμών του. Η μεγάλη υπολογιστική ισχύς επιτρέπει την εκτέλεση σύνθετων προσομοιώσεων και την επεξεργασία τεράστιων συνόλων δεδομένων, ανοίγοντας τον δρόμο για εφαρμογές που μέχρι σήμερα απαιτούσαν σημαντικούς πόρους ή συνεργασίες με υποδομές του εξωτερικού.
Στην Πολιτική Προστασία, για παράδειγμα, μπορούν να αναπτυχθούν μοντέλα που εξετάζουν διαφορετικά σενάρια εξάπλωσης μιας πυρκαγιάς, λαμβάνοντας υπόψη τον άνεμο, τη θερμοκρασία και τα χαρακτηριστικά του εδάφους. Με ανάλογες προσομοιώσεις, οι αρμόδιες υπηρεσίες θα μπορούν να αξιολογούν πιθανούς κινδύνους και να σχεδιάζουν αποτελεσματικότερα την κατανομή των δυνάμεων πυρόσβεσης.
Παρόμοιες δυνατότητες υπάρχουν για τη μελέτη πλημμυρών, καυσώνων, ξηρασίας και άλλων ακραίων καιρικών φαινομένων, μέσα από πιο σύνθετα μετεωρολογικά και κλιματικά μοντέλα.
Στον τομέα της υγείας, η υπολογιστική ισχύς μπορεί να υποστηρίξει την ανάλυση ιατρικών εικόνων, την έρευνα για νέες θεραπείες, τη βιοϊατρική έρευνα και την ανάπτυξη εργαλείων εξατομικευμένης ιατρικής. Τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης θα μπορούσαν, εφόσον αναπτυχθούν και αξιολογηθούν κατάλληλα, να λειτουργούν υποστηρικτικά για τους γιατρούς στον εντοπισμό ευρημάτων και στην επεξεργασία σύνθετων δεδομένων.
Στη βιομηχανία, οι υπερυπολογιστικές δυνατότητες μπορούν να αξιοποιηθούν για τη δημιουργία ψηφιακών διδύμων, δηλαδή εικονικών μοντέλων προϊόντων και εγκαταστάσεων, ώστε να δοκιμάζονται διαφορετικές συνθήκες λειτουργίας πριν από την εφαρμογή τους στην πράξη. Παράλληλα, μπορούν να ενισχύσουν την έρευνα στη φυσική, στη χημεία και στην επιστήμη των υλικών.
Ο ρόλος του PHAROS και η ελληνική γλώσσα
Κομβικό ρόλο στην αξιοποίηση του υπερυπολογιστή έχει το PHAROS, το ελληνικό εργοστάσιο τεχνητής νοημοσύνης. Ο «Δαίδαλος» παρέχει την υπολογιστική ισχύ, ενώ το PHAROS συνδέει την υποδομή με εργαλεία, δεδομένα και τεχνογνωσία, ώστε ερευνητές και επιχειρήσεις να μπορούν να αναπτύσσουν νέες εφαρμογές.
Στην κοινοπραξία συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, το ΕΔΥΤΕ, ο «Δημόκριτος», το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, το Ερευνητικό Κέντρο «Αθηνά», το ΕΚΕΤΑ, το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, το ΕΚΠΑ, το Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας, το Πανεπιστήμιο Πειραιώς, το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης, η ΗΔΙΚΑ και το Υπερταμείο.
Μεταξύ των βασικών πεδίων ενδιαφέροντος βρίσκονται η υγεία, η ελληνική γλώσσα και ο πολιτισμός, καθώς και η βιώσιμη ανάπτυξη.
Η ανάπτυξη γλωσσικών μοντέλων που κατανοούν καλύτερα την ελληνική γλώσσα μπορεί να υποστηρίξει εφαρμογές αυτόματης μετάφρασης, ψηφιοποίησης ιστορικών αρχείων και ψηφιακής εξυπηρέτησης πολιτών. Παράλληλα, μπορούν να δημιουργηθούν εργαλεία για τη δημόσια διοίκηση, την κυβερνοασφάλεια και την επεξεργασία ελληνικών κειμένων.
Οι δυνατότητες αυτές θα εξαρτηθούν από τα μοντέλα και τις εφαρμογές που θα αναπτυχθούν, καθώς και από τη διαθεσιμότητα κατάλληλων δεδομένων και την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων τους.
Η τεχνολογία, τα drones και η προστασία των παιδιών
Στις εφαρμογές που συζητήθηκαν κατά την εκδήλωση περιλαμβάνονται και συστήματα τεχνητής νοημοσύνης για την επιτήρηση δασικών περιοχών. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε σε drones που μπορούν να χρησιμοποιούν αλγορίθμους για να διακρίνουν μια πιθανή εστία πυρκαγιάς από τη σκόνη που σηκώνει, για παράδειγμα, ένα διερχόμενο όχημα.
Ο πρωθυπουργός εκτίμησε επίσης ότι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα της άμυνας θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν τους πόρους του υπερυπολογιστή για την ανάπτυξη νέων τεχνολογικών λύσεων.
Παράλληλα, προανήγγειλε ότι την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου αναμένεται να ψηφιστεί νέο πλαίσιο για την προστασία των παιδιών από τους αλγόριθμους των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, σύμφωνα με όσα δήλωσε στην εκδήλωση. Όπως ανέφερε, οι πλατφόρμες σχεδιάζουν συχνά τις υπηρεσίες τους με τρόπο που ενθαρρύνει την παρατεταμένη παραμονή των χρηστών μπροστά στις οθόνες.
Πώς λειτουργεί ο υπερυπολογιστής «Δαίδαλος»
Ο «Δαίδαλος» είναι σύστημα της Hewlett Packard Enterprise (HPE) και χρησιμοποιεί NVIDIA GH200 Grace Hopper Superchips, τα οποία συνδυάζουν επεξεργαστή Grace και επιταχυντή γραφικών Hopper. Η αρχιτεκτονική αυτή υποστηρίζει τόσο απαιτητικούς επιστημονικούς υπολογισμούς όσο και την εκπαίδευση μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης.
Για την ψύξη του συστήματος χρησιμοποιείται τεχνολογία άμεσης υγρής ψύξης, μέσω κλειστού κυκλώματος που απομακρύνει τη θερμότητα από τα υπολογιστικά τσιπ. Η ενεργειακή αποδοτικότητα αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη λειτουργία τέτοιων εγκαταστάσεων, οι οποίες καταναλώνουν σημαντικές ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας.
Η διαφορά σε σχέση με έναν συμβατικό υπολογιστή δεν είναι μόνο η ταχύτητα. Ο υπερυπολογιστής κατανέμει σύνθετα προβλήματα σε μεγάλο αριθμό υπολογιστικών μονάδων που εργάζονται παράλληλα, επιτρέποντας την εκτέλεση εργασιών που σε μικρότερα συστήματα θα απαιτούσαν πολύ περισσότερο χρόνο.
Με την έναρξη των δοκιμών και τον προγραμματισμό των πρώτων υπηρεσιών για τον Δεκέμβριο, ο «Δαίδαλος» περνά από τη φάση των εγκαινίων στο επόμενο στάδιο: την αξιοποίηση των δυνατοτήτων του από την ελληνική ερευνητική, επιχειρηματική και δημόσια κοινότητα.
Πηγή: neakriti.gr
Προσθήκη του fonimaleviziou.gr στην Google
