Η προστασία των πληροφοριακών συστημάτων, των ιατρικών δεδομένων και των ψηφιακών υποδομών δεν αποτελεί πλέον αποκλειστικά ζήτημα τεχνολογικής αναβάθμισης, αλλά βασική προϋπόθεση για την ασφάλεια των ασθενών και την απρόσκοπτη λειτουργία των νοσοκομείων.
Η ενίσχυση της κυβερνοασφάλειας στα νοσοκομεία αναδεικνύεται σε κρίσιμη προτεραιότητα για τη θωράκιση των συστημάτων υγείας, καθώς η αυξανόμενη ψηφιοποίηση των υπηρεσιών περίθαλψης δημιουργεί νέες δυνατότητες, αλλά ταυτόχρονα διευρύνει και το πεδίο των κυβερνοαπειλών. Η προστασία των πληροφοριακών συστημάτων, των ιατρικών δεδομένων και των ψηφιακών υποδομών δεν αποτελεί πλέον αποκλειστικά ζήτημα τεχνολογικής αναβάθμισης, αλλά βασική προϋπόθεση για την ασφάλεια των ασθενών και την απρόσκοπτη λειτουργία των νοσοκομείων.
Σε αυτή την κατεύθυνση κινείται το ευρωπαϊκό έργο CyberShield4Health, στο οποίο συμμετέχουν τέσσερις ελληνικοί φορείς: το Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), η Asklipios S.A., το Βενιζέλειο νοσοκομείο στο Ηράκλειο και η NOVIT. Μαζί με ακόμη 17 οργανισμούς από την Πορτογαλία, την Ιταλία, τη Γερμανία και το Βέλγιο, συγκροτούν μια ευρωπαϊκή κοινοπραξία με στόχο την ενίσχυση της κυβερνοανθεκτικότητας στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης.
Η συμμετοχή ελληνικών ερευνητικών, τεχνολογικών και νοσοκομειακών φορέων αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς φέρνει στο προσκήνιο την ανάγκη συστηματικής ενίσχυσης της ψηφιακής ασφάλειας των ελληνικών νοσοκομείων, τα οποία καλούνται να προστατεύσουν ολοένα μεγαλύτερο όγκο ευαίσθητων πληροφοριών και να διασφαλίσουν τη συνεχή λειτουργία των κρίσιμων ψηφιακών υπηρεσιών τους.
Το διετές έργο, το οποίο χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του προγράμματος «Ψηφιακή Ευρώπη» (Digital Europe Programme), με συνολικό προϋπολογισμό περίπου 9,6 εκατ. ευρώ, φιλοδοξεί να μεταφέρει δοκιμασμένες λύσεις κυβερνοασφάλειας σε πραγματικά περιβάλλοντα παροχής υπηρεσιών υγείας.
Όταν μια κυβερνοεπίθεση απειλεί την ίδια την περίθαλψη
Οι κυβερνοεπιθέσεις σε νοσοκομεία δεν περιορίζονται στην απώλεια ή υποκλοπή δεδομένων. Μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές διαταραχές στην καθημερινή λειτουργία τους, να καταστήσουν μη διαθέσιμα κρίσιμα πληροφοριακά συστήματα και να επηρεάσουν άμεσα την παροχή ιατρικών υπηρεσιών.
Η ακύρωση προγραμματισμένων εξετάσεων, οι καθυστερήσεις σε θεραπείες, η αδυναμία πρόσβασης σε ιατρικούς φακέλους και η διακοπή της επικοινωνίας μεταξύ κλινικών τμημάτων αποτελούν ενδεικτικές συνέπειες μιας επιτυχημένης κυβερνοεπίθεσης.
Σε ένα νοσοκομειακό περιβάλλον, όπου η πρόσβαση στην πληροφορία και η διαθεσιμότητα των συστημάτων μπορούν να αποδειχθούν καθοριστικές για τη διαχείριση ενός περιστατικού, η κυβερνοασφάλεια συνδέεται άμεσα με την ποιότητα και την ασφάλεια της περίθαλψης.
Η πρόκληση είναι ιδιαίτερα σημαντική για τα ελληνικά νοσοκομεία, τα οποία καλούνται να επιταχύνουν τον ψηφιακό μετασχηματισμό τους, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι οι νέες ψηφιακές υπηρεσίες συνοδεύονται από επαρκή μέτρα προστασίας, κατάλληλη τεχνογνωσία και αποτελεσματικούς μηχανισμούς αντιμετώπισης περιστατικών.
Κοινές απειλές, κοινή ευρωπαϊκή απάντηση
Παρά τις διαφορές στις υποδομές και τις επιχειρησιακές δυνατότητές τους, οι οργανισμοί υγειονομικής περίθαλψης σε ολόκληρη την Ευρώπη αντιμετωπίζουν παρόμοιες προκλήσεις: Προστασία των πληροφοριακών συστημάτων, εντοπισμό ευπαθειών, παρακολούθηση απειλών, εκπαίδευση του προσωπικού και προετοιμασία για την αντιμετώπιση περιστατικών κυβερνοασφάλειας.
Οι προκλήσεις αυτές γίνονται ακόμη πιο σύνθετες υπό το βάρος των κανονιστικών απαιτήσεων, όπως η ευρωπαϊκή οδηγία NIS2, αλλά και της ανάπτυξης του Ευρωπαϊκού Χώρου Δεδομένων Υγείας (European Health Data Space – EHDS), που προϋποθέτει ασφαλή διαχείριση και ανταλλαγή ολοένα μεγαλύτερου όγκου δεδομένων υγείας, μεταξύ άλλων μέσω προτύπων όπως το HL7 FHIR.
Ωστόσο, πολλά νοσοκομεία εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τις ίδιες απειλές μεμονωμένα, αναπτύσσοντας δικές τους πολιτικές και διαδικασίες, συχνά με περιορισμένους οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους.
Το CyberShield4Health επιχειρεί να αλλάξει αυτή την προσέγγιση, προωθώντας τη συνεργασία, την ανταλλαγή τεχνογνωσίας και την αξιοποίηση λύσεων που έχουν ήδη δοκιμαστεί και αποδειχθεί αποτελεσματικές σε άλλους οργανισμούς υγείας.
Στοχευμένες παρεμβάσεις και αξιολόγηση 150 οργανισμών υγείας
Κεντρικός άξονας του έργου είναι η αξιολόγηση τουλάχιστον 150 οργανισμών υγειονομικής περίθαλψης, με στόχο την καταγραφή των υφιστάμενων αδυναμιών, τον εντοπισμό κοινών αναγκών και την ανάδειξη των τομέων στους οποίους απαιτούνται παρεμβάσεις.
Με βάση τα ευρήματα, οι εταίροι θα επιλέξουν, θα προσαρμόσουν και θα δοκιμάσουν υφιστάμενες λύσεις κυβερνοασφάλειας σε πραγματικές νοσοκομειακές και υγειονομικές υποδομές.
Οι παρεμβάσεις θα επικεντρωθούν σε τέσσερις βασικούς τομείς:
Παρακολούθηση ασφάλειας: Ενίσχυση της δυνατότητας εντοπισμού ύποπτων δραστηριοτήτων και πιθανών παραβιάσεων στα πληροφοριακά συστήματα.
Threat intelligence: Αξιοποίηση πληροφοριών για αναδυόμενες και υφιστάμενες κυβερνοαπειλές, ώστε οι οργανισμοί να μπορούν να προλαμβάνουν και να αντιμετωπίζουν αποτελεσματικότερα τις επιθέσεις.
Έλεγχοι ασφάλειας: Συστηματική αξιολόγηση των ψηφιακών υποδομών και εντοπισμός ευπαθειών που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν από κακόβουλους παράγοντες.
Απόκριση σε περιστατικά: Ενίσχυση της ετοιμότητας των νοσοκομείων για την έγκαιρη διαχείριση και τον περιορισμό των επιπτώσεων μιας κυβερνοεπίθεσης.
Παράλληλα, προβλέπεται η ανάπτυξη εκπαιδευτικού υλικού και πρακτικών ασκήσεων για την κατάρτιση τόσο του υγειονομικού όσο και του τεχνικού προσωπικού. Η ανθρώπινη παράμετρος παραμένει καθοριστική, καθώς η αναγνώριση ύποπτων μηνυμάτων, η ασφαλής διαχείριση πληροφοριών και η γνώση των διαδικασιών αναφοράς περιστατικών αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία μιας αποτελεσματικής στρατηγικής κυβερνοασφάλειας.
Το έργο έχει διάρκεια 24 μηνών, από τον Ιούνιο του 2026 έως τον Μάιο του 2028, και συντονίζεται από το KU Leuven, με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέσω του προγράμματος «Ψηφιακή Ευρώπη» και τη διαχείριση της χρηματοδότησης από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Αρμοδιότητας για την Κυβερνοασφάλεια (ECCC).
Προσθήκη του fonimaleviziou.gr στην Google

