ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΙΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 30 ΜΑΪΟΥ 2025
ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ
ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ
ΘΕΜΑ Α
Α1.
Η νευροεπιστήμονας Δρ. Μπάρμπαρα Πομιεχόφσκα διευκρινίζει αρχικά πως η δημιουργικότητα έγκειται στη συνδιαστική σκέψη και επισημαίνει τα αστείρευτα όρια της. Ταυτόχρονα, ταυτίζει την ανάγκη στροφής της επιστημονικής έρευνας στο ξεκίνημα της γλωσσικής ανάπτυξης. Καθώς η δημιουργικότητα ξεκινά απο τη βρεφική ηλικεία κρίνει απαραίτητη τη μελέτη ιδίως των βιολογικών και κοινωνικών παραγόντων που λειτουργούν ανασταλτικά στην ανάπτυξή της.
ΘΕΜΑ Β
Β1.
α – Σωστό
β – Σωστό
γ – Λάθος
δ – Λάθος
ε – Σωστό
Β2.
Ενδεικτικές γλωσσικές επιλογές που επιβεβαιώνουν πως το κείμενο 1 ανήκει στον επιστημονικό λόγο:
α) αναφορική λειτουργία της γλώσσας («η αξία της δημιουργικότητας…παγκοσίως»). Η δηλωτική χρήση της γλώσσας κυριαρχεί σε επιστημονικά κείμενα καθώς μεταφέρει με ακρίβεια και σαφήνεια τις πληροφορίες και αποτρέπει τις συγχύσεις/ παρερμηνείες. Ο συγγραφέας στοχεύει στην πληροφόρηση και την πειθώ του αναγνώστη σχετικάμε τη δημιουργικότητα.
β) ειδική ορολογία «δημιουργικής παραγωγής», «αποκλίνουσα σκέψης», «πολυαισθητηριακές εμπειρίες μάθησης».
Χρησιμοποιούνται επιστημονικοί όροι, οι οποίοι συνιστούν χρήσιμο εργαλέιο για την κατανόηση της φύσης,της αξίας της δημιουργικότητας και τους τρόπους καλλιέργειας της.
Άλλες γλωσσικές επιλογές
- χρήση γ’ ρηματικού προσώπου («Η συμμετοχή των παιδιών…ενισχύει», «Η εμπειρία παρέχει, »)
- χρήση παθητικής σύνταξης («νοείται, συνδέεται, επιβεβαιωθεί, εντοπίζεται»)
Β3 α)
Ο τίτλος του κειμένου 2 «η δημιουργικότητα αρχίζει απο την κούνια», αρχικά προϊδεάζει τον αναγνώστη, σχετικά με το θέμα του κειμένου. «Η δημιουργικότητα» αποτελεί υποκείμενο της πρότασης που βρίσκεται σε ενεργητική σύνταξη και επομένως τονίζεται. Ταυτόχρονα, η μεταφορική χρήση του λόγου «απο την κούνια» αποτελεί γλωσσική επιλογή που προσδίδει αμεσότητα και ζωντάνια και προσελκύει το ενδιαφέρον του αναγνώστη. Η οριστική έγκλιση «αρχίζει», δηλώνει το πραγματικό και το βέβαιο και έτσι προοικονομεί την επιστημονική διάσταση της δημιουργικότητας, η οποία επιβεβαιώνεται στο κείμενο απο έρευνες.
Β3β.
«θα πρέπει επομένως να μελετηθούν οι συνθήκες απο τις οποίες επηρεάζεται αρνητικά η ανάπτυξη των δημιουργικών γνωστικών ικανοτήτων»
Το ύφος αλλάζει και γίνεται περισσότερο σοβαρό και επίσημο. Επίσης γίνεται περισσότερο δυσνόητο για τον αναγνώστη.
ΘΕΜΑ Γ
Ο ήρωας στο κείμενο 3 εμφανίζεται προβληματισμένος σε σχέση με το εργασιακό του περιβάλλον και γενικότερα με το αγχωτικό και απαισιόδοξο κλίμα που συναντάται γύρω του. Μέσα απο τη θαμιστική αφήγηση μιας τυπικής ημέρας στο γραφείο («κάθε πρωί») παρουσιάζει το δυσάρεστο αυτό περιβάλλον περιγράφοντάς το με ένα τόνο ειρωνίας («μπαγιάτικες φάτσες», «αηαπητοί συνάδελφοι»). Αυτό το κλίμα τον οδηγεί στην αλλαγή περιβάλλοντος, προσφέροντάς του τη δυνατότητα να εισέλθει στον ακαδημαϊκό κόσμο, στον οποίο συναντά επίσης μια «αποκαρδιωτική» κατάσταση, όπως ο ίδιος σχολιάζει (σχόλιο αφηγητή). Τέλος, έχοντας απορρίψει όλες τις προηγούμενες επιλογές, εκφράζει με απαισιοδοξία τον τελευταίο του προβληματισμό, καθώς συνειδητοποιεί πως δεν υπάρχουν άλλες επαγγελματικές επιλογές που να του προσφέρουν τη δημιουργικότητα που αναζητά. Αυτό γίνεται εμφανές μέσα απο τη χρήση του πολυσύνδετου σχήματος «ούτε τέχνη ξέρω… χωνεύω» με το οποίο εκφράζει τα ματαιότητα της αναζήτησής του «είναι μάλλον αργά».
(στην επόμενη παράγραφο ο υποψήφιος καλείται να αναπτυξει την προσωπική του άποψη αιτιολογημένα)
ΘΕΜΑ Δ1.
ΤΙΤΛΟΣ : Η δημιουργικότητα στη ζωή των νέων
ΠΡΟΛΟΓΟΣ:
Αφόρμιση απο τη μελέτη του Πανεπιστημίου CEU για την εμφάνιση δημιουργικότητας, σε πρόημο ηλικιακό σταδιο του ανθρώπου (βρεφικό).
ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ
Α ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ:
Βασικός λόγος που το σχολείο οφείλει να καλλιεργεί τη δημιουργικότητα των παιδιών είναι:
- Η συμβολή τους στη διαμόρφωση μιας πολύπλευρης προσωπικότητας μέσα απο την ενίσχυση της κριτικής σκέψης του μαθητή. Μιας προσωπικότητας που θα ανταπεξέρχεται, στις προκλήσεις της ενήλικης ζωής, και θα έχει τη δυνατότητα να βρίσκει λύσεις στα προβλήματα που αντιμετωπίζει.
- Βοηθά το νεαρό άτομο, να αναπτύξει τη φαντασία του και να ανακαλύπτει τις ιδιαίτερες/λανθάνουσες κλίσεις και δυνατότητες του, σχηματίζοντας μια στέρεη εικόνα για τον εαυτό του.
- Το σχολείο οφείλει ακόμα να δίνει έμφαση στη δημιουργικότητα των μαθητών, ώστε να τους προσφέρει τη δυνατότητα να διευρύνουν τους ορίζοντες τους, παρέχοντας νέες οπτικές για την αντίληψη του κόσμου.
Β ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ:
(Οι υποψήφιοι θα πρέπει να χρησιμοποιήσουν α’ ρηματικό πρόσωπο για να δηλώσουν οτι πρόκειται για προσωπικά βιώματα)
- επιτραπέζια παιχνίδια
- ενασχόληση με το χορό, που επιτρέπει την προσωπική έκφραση ή άλλη δραστηριότητα που επιτρέπει την προσωπική έκφραση
- συγγραφή κειμένων (ημερολόγια, ποιήματα κ.α)
- κατασκευή χειροτεχνιών
- ενασχόληση με φωτογραφία και βίντεο
ΕΠΙΛΟΓΟΣ :
Ανακεφαλαίωση των όσων έχουν λεχθεί/ Συμπέρασμα
Επιμέλεια θεμάτων
Κονσολάκη Ελευθερία
Μαστοράκη Ασπασία
Προσθήκη του fonimaleviziou.gr στην Google