Σήμερα τιμώνται από την Εκκλησία οι Οσιος Κυριακός ο Αναχωρητής και Μεγαλομάρτυς Γοβδελαάς
Οσιος Κυριακός ο Αναχωρητής
Από τους μακροβιότερους και σεβάσμιους ασκητές της ερήμου της Ιουδαίας, έζησε συνολικά 108 χρόνια (449-557), αφιερώνοντας πάνω από οκτώ δεκαετίες στην απόλυτη ησυχία, τη νηστεία και την προσευχή. Γεννήθηκε στην Κόρινθο, ο πατέρας του, Ιωάννης, ήταν ιερέας και η μητέρα του ονομαζόταν Ευδοξία. Ηταν δε ανιψιός του επισκόπου Κορίνθου Πέτρου, ο οποίος τον χειροθέτησε αναγνώστη της Εκκλησίας σε νεαρή ηλικία. Σε ηλικία 18 ετών, συγκινημένος από τα θεία αναγνώσματα, εγκατέλειψε κρυφά την Κόρινθο με πλοίο και ταξίδεψε στα Ιεροσόλυμα για να γίνει μοναχός. Φτάνοντας εκεί, επισκέφθηκε τον Αγ. Ευθύμιο, ο οποίος διέκρινε τα πνευματικά του χαρίσματα, αλλά λόγω του νεαρού της ηλικίας του, τον έστειλε στο κοινόβιο του Αγ. Γερασίμου του Ιορδανίτου, υπό την καθοδήγηση του οποίου ο Κυριακός έλαβε το μοναχικό σχήμα και ασκήθηκε στη σκληρή εργασία, τη σιωπή και την αυστηρή νηστεία.
Μετά τον θάνατο του Γερασίμου (475), ο Κυριακός επέστρεψε στη Λαύρα του Ευθυμίου, εκεί χειροτονήθηκε διάκονος και πρεσβύτερος και ανέλαβε το διακόνημα του εκκλησιάρχη για 30 χρόνια. Αναζητώντας, όμως, την απόλυτη απομόνωση, ο Κυριακός πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του μετακινούμενος σε διάφορες ερήμους. Σε ηλικία 70 ετών, αποσύρθηκε στη Λαύρα του Αγ. Χαρίτωνος (Σουκά – Succah), αλλά λόγω των θεολογικών ταραχών και της εξάπλωσης της αίρεσης του Ωριγενισμού, την οποία πολέμησε σθεναρά, έφυγε με ένα μαθητή του στην άγρια έρημο του Νατουφά (Natuf), τρεφόμενος μόνο με πικρά άγρια χόρτα και λιγοστό άρτο. Αργότερα, πάλι, μετακινήθηκε ακόμα πιο βαθιά στην έρημο, σε μια εντελώς άνυδρη περιοχή, για να αποφύγει τη φήμη και τους επισκέπτες. Σε ηλικία 106 ετών, οι μοναχοί της Λαύρας τον παρακάλεσαν να επιστρέψει κοντά τους επειδή η έρημος μαστιζόταν από ξηρασία, και εκεί έζησε τα δύο τελευταία χρόνια της ζωής του σε μια σπηλιά και κοιμήθηκε ειρηνικά το 557, σε ηλικία 108 ετών.
Κατά τον 6ο αι., τα μοναστήρια της Παλαιστίνης συνταράχθηκαν από τη βαθιά θεολογική κρίση που προκάλεσαν οι ιδέες του Ωριγένη. Οι ωριγενιστές μοναχοί δίδασκαν αιρετικές αντιλήψεις, όπως την προΰπαρξη των ψυχών και την αποκατάσταση των πάντων, ότι δηλ. στο τέλος όλοι, ακόμα και οι δαίμονες, θα σωθούν. Ο όσιος, παρά το προχωρημένο της ηλικίας του, με την αγιογραφική του γνώση και το κύρος του ξεσκέπασε τις πλάνες των αιρετικών και προέβλεψε την ολοκληρωτική πτώση και τον διασυρμό των ηγετών της αίρεσης. Οι αγώνες του, καθώς και του Αγ. Κυρίλλου Σκυθοπολίτου, που έγραψε και τον βίο του, οδήγησαν στην επίσημη και οριστική καταδίκη του Ωριγενισμού από την Ε΄ Οικουμενική Σύνοδο στην Κωνσταντινούπολη το 553.
Η διδασκαλία του οσίου δεν διασώθηκε μέσα από μεγάλα θεολογικά συγγράμματα, αλλά μέσα από τα λόγια, τις νουθεσίες και το ζωντανό παράδειγμα της ζωής του. Πίστευε ακράδαντα ότι η φυγή από τον κόσμο δεν ήταν δειλία, αλλά ο μόνος τρόπος για να γνωρίσει ο άνθρωπος τον εαυτό του και τον Θεό. Δίδασκε ότι η σιωπή των χειλέων γεννά την καθαρότητα του νου και, όταν οι άνθρωποι άρχισαν να τον επισκέπτονται μαζικά για να δουν τα θαύματά του, εκείνος έφευγε πιο βαθιά στην έρημο, διδάσκοντας ότι ο έπαινος των ανθρώπων είναι ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την ψυχή. Ο ίδιος έζησε για δεκαετίες χωρίς κανένα απολύτως περιουσιακό στοιχείο και τόνιζε ότι ο μοναχός, αλλά και κάθε πιστός πρέπει να αποβάλλει το άγχος για το αύριο. Τέλος, παρά τη σκληρή ασκητική του ζωή, δίδασκε τη σταθερότητα και την αποφυγή των ακροτήτων που γεννούν τον εγωισμό, λέγοντας ότι η νηστεία πρέπει να είναι μόνιμο εργαλείο για τη χαλιναγώγηση των παθών και όχι ένας προσωρινός πρωταθλητισμός που οδηγεί στην υπερηφάνεια.
Μεγαλομάρτυς Γοβδελαάς
Πέρσης πρίγκιπας και γιος του βασιλιά Σαβωρίου (Σαπώρ Β΄, 4ο αι)., έζησε κατά την περίοδο των σκληρών διωγμών κατά των χριστιανών στην Περσική Αυτοκρατορία και υπέστη φρικτά βασανιστήρια για την πίστη του. Ο Γοβδελαάς γνώρισε τον Χριστιανισμό μέσω του Αγ. Δάδα, κορυφαίου αξιωματούχου του παλατιού, συγγενή και έμπιστου του βασιλιά, ο οποίος, όταν έμαθε ότι ο Δάδας ήταν κρυφός χριστιανός, διέταξε τη σύλληψή του και ο Γοβδελαάς εστάλη να παρακολουθήσει την ανάκριση. Εκεί, σύμφωνα με τον συναξαριστή του, αντίκρυσε τον Δάδα να μπαίνει σε πύρινη κάμινο και να παραμένει άθικτος από τη φωτιά. Συγκλονισμένος από το θαύμα, ο νεαρός πρίγκιπας σχημάτισε το σημείο του Σταυρού, ομολόγησε δημόσια την πίστη του στον Χριστό και μπήκε και ο ίδιος στην κάμινο, με τη φωτιά να σβήνει αμέσως.
Μόλις ο βασιλιάς Σαβώριος έμαθε ότι ο γιος του έγινε χριστιανός, εξοργίστηκε, τον αποκήρυξε και διέταξε τον άγριο βασανισμό του. Ο Αγ. Δάδας τεμαχίστηκε ζωντανός μπροστά στα μάτια του πρίγκιπα, εκείνος αρχικά ραβδίστηκε ανηλεώς και φυλακίστηκε χωρίς τροφή και νερό, του αφαίρεσαν στη συνέχεια λωρίδες δέρματος από τα πόδια μέχρι το κεφάλι, τρύπησαν ολόκληρο το σώμα του με μυτερά καλάμια και στο τέλος αποκεφαλίστηκε.
Τιμάται επίσης η μνήμη: 50 μαρτύρων εν Παλαιστίνη, μάρτυρος Πετρωνίας, οσιομαρτύρων εν Στροφάσιν, οσίου Κυπριανού εν Ούστιουγκ και οσίου Ονουφρίου Καραγκέλι.
