Μέσα από μια εντυπωσιακή και ριζική ανακαίνιση των υποδομών του το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας (ΜΦΙΚ) του Πανεπιστημίου Κρήτης γυρίζει οριστικά σελίδα.
Της Χρυσούλας Καλλιγιαννάκη
Στις εγκαταστάσεις της παλιάς Ηλεκτρικής που ανανεώθηκαν πλήρως στο παραλιακό μέτωπο του Ηρακλείου, το Μουσείο μεταμορφώνεται σε έναν υπερσύγχρονο, διαδραστικό κόμβο επιστήμης, πολιτισμού και περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης.
Η ανανεωμένη μόνιμη έκθεση επανασχεδιάστηκε για να προσφέρει στους επισκέπτες κάθε ηλικίας ένα συναρπαστικό ταξίδι στον φυσικό πλούτο, τη γεωλογική εξέλιξη και τη μοναδική βιοποικιλότητα της Κρήτης αλλά και της ευρύτερης λεκάνης της Ανατολικής Μεσογείου.
Τα επίσημα εγκαίνια της ανανεωμένης έκθεσης πραγματοποιήθηκαν μέσα σε κλίμα ευρείας ικανοποίησης, παρουσία της πολιτικής ηγεσίας, εκπροσώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης, της πανεπιστημιακής κοινότητας και της Εκκλησίας. Το έργο αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού των εκθεσιακών υποδομών, συνολικού προϋπολογισμού 5,7 εκατομμυρίων ευρώ, εντάχθηκε και υλοποιήθηκε στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» (Άξονας 1.4: «Αειφόρος χρήση των πόρων, ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή και διατήρηση της βιοποικιλότητας»). Η χρηματοδότηση παρασχέθηκε από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, με τη συνδρομή της Ευρωπαϊκής Ένωσης – NextGeneration EU και τη στενή συνεργασία του Οργανισμού Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ).
Κατά την τελετή των εγκαινίων στις 16 Οκτωβρίου 2026 ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κ. Σταύρος Παπασταύρου, χαρακτήρισε το ανανεωμένο Μουσείο ως «ένα έργο που φέρνει την επιστήμη κοντά στην κοινωνία». Τόνισε ότι η προστασία και η ανάδειξη της φυσικής μας κληρονομιάς αποτελεί σταθερή προτεραιότητα, ενώ υπογράμμισε τη σημασία του Μουσείου στην καλλιέργεια περιβαλλοντικής συνείδησης στις νέες γενιές, συγχαίροντας το Πανεπιστήμιο Κρήτης και όλους τους συντελεστές για την επιστημονική πληρότητα του εγχειρήματος.
Η δυναμική της Γης και ο νέος «Εγκέλαδος»
Η νέα αρχιτεκτονική της μόνιμης έκθεσης αξιοποιεί σύγχρονες μουσειολογικές πρακτικές, διαδραστικές τεχνολογίες και εντυπωσιακά διοράματα (αναπαραστάσεις φυσικών οικοσυστημάτων σε φυσικό μέγεθος). Η περιήγηση εκτείνεται σε τέσσερα επίπεδα, καθένα από τα οποία καλύπτει μια ξεχωριστή πτυχή του φυσικού περιβάλλοντος.
Η δυναμική της Γης και ο νέος «Εγκέλαδος» παρουσιάζεται στο 2ο επίπεδο του Μουσείου όπου βρίσκεται στο επίκεντρο η γεωλογική ιστορία της Ανατολικής Μεσογείου, η διαμόρφωση των ελληνικών βουνών και τα σεισμικά φαινόμενα. Ο πασίγνωστος και ιδιαίτερα δημοφιλής «Εγκέλαδος», -ο προσομοιωτής σεισμών του Μουσείου- υπέστη ριζική ανανέωση. Μεταφέρθηκε σε νέο, ειδικά διαμορφωμένο χώρο και απέκτησε νέα μορφή και αναβαθμισμένο τεχνολογικό εξοπλισμό, προσφέροντας στους επισκέπτες μια ακόμα πιο ρεαλιστική, βιωματική και απόλυτα ασφαλή εκπαιδευτική εμπειρία για το πώς συμπεριφερόμαστε πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από έναν σεισμό.
Παλαιοντολογία και οι δεινόσαυροι
Στο επίπεδο -1 και στους ανακαινισμένους χώρους 1, 3 και 8, η προσοχή επικεντρώνεται στο απολιθωμένο παρελθόν. Εκτίθενται απολιθώματα σπάνιων θηλαστικών που έζησαν στην Κρήτη, όπως νάνοι ελέφαντες, νάνοι ιπποπόταμοι και γιγαντιαίοι ελέφαντες. Σημειώνεται παράλληλα, μια σημαντική χωροταξική αλλαγή.
Όλα τα εκθέματα των Δεινοσαύρων έχουν πλέον μεταφερθεί στην εξωτερική αυλή του Μουσείου. Εκεί, μέσα στο φυσικό φως και σε ένα άνετο υπαίθριο περιβάλλον, τα επιβλητικά ομοιώματα δημιουργούν έναν ξεχωριστό πόλο έλξης, ιδιαίτερα εντυπωσιακό για τα παιδιά.
Στο ισόγειο, οι ανακαινισμένοι χώροι 5 και 6 φιλοξενούν τα περίφημα διοράματα του Μουσείου. Πρόκειται για πιστές αναπαραστάσεις των κυριότερων οικοσυστημάτων της Κρήτης και της Μεσογείου (όπως οι ορεινές κορυφές, τα φαράγγια, οι υγρότοποι, οι θαμνώνες). Ο επισκέπτης βλέπει τη χλωρίδα και την πανίδα στο φυσικό τους περιβάλλον, κατανοώντας τις λεπτές περιβαλλοντικές ισορροπίες και τις απειλές που αντιμετωπίζει η βιοποικιλότητα.
Ένας ζωντανός φάρος επιστήμης
Το ανανεωμένο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης ξεπερνά τα όρια ενός παραδοσιακού εκθεσιακού χώρου. Αποτελεί έναν ζωντανό εκπαιδευτικό οργανισμό που συνδέει την ακαδημαϊκή έρευνα του Πανεπιστημίου Κρήτης με την τοπική κοινωνία και τους επισκέπτες από όλο τον κόσμο.
Μια επίσκεψη στους ανακαινισμένους χώρους του προσφέρει μια σπάνια ευκαιρία να κατανοήσουμε το παρελθόν του πλανήτη μας, να εκτιμήσουμε το παρόν της φύσης και να προστατεύσουμε το μέλλον της.
Μελλοντικές επεκτάσεις
Στο ανώτερο επίπεδο, οι ανακαινισμένοι χώροι 1 και 2 ενσωματώνουν νέες ψηφιακές εφαρμογές, οπτικοακουστικό υλικό και διαδραστικά τραπέζια μάθησης, κάνοντας την επιστημονική γνώση προσιτή μέσα από το παιχνίδι και την εξερεύνηση.
Ο χώρος 5 του επιπέδου προετοιμάζεται πυρετωδώς και αναμένεται να δοθεί πολύ σύντομα στο κοινό, ολοκληρώνοντας το συνολικό όραμα της νέας έκθεσης. Αναλυτικές λεπτομέρειες για την επίσκεψη και τα εκθέματα διατίθενται στην επίσημη ιστοσελίδα (www.nhmc.uoc.gr).
Η ΠΡΩΤΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΜΑΛΕΒΙΖΙΟΥ
Προσθήκη του fonimaleviziou.gr στην Google
