Στη Μάχη των Μαχών όπως χαρακτηρίστηκε, τη Μάχη της Κρήτης, ο ηρωισμός και η αυτοθυσία των κρητικών αλλά και των συμμάχων, υπερβαίνουν το ιερό καθήκον προάσπισης της πατρίδα.
Είναι η λυσσαλέα αντίστασης με ξύλα, πέτρες , κασμάδες και σπαθιά, απέναντι στο μαύρο σκοτάδι των Στούκας, που βομβάρδιζαν αδιάλειπτα και από χαμηλό ύψος, μετά το Μάλεμε και στην πόλη του Ηρακλείου.
Τα γεγονότα της αντίστασης όπως καταγράφονται στο βιβλίο οι «Δόμηδες της Αντίστασης», του Γεώργιου Καλογεράκη, αποτελούν μια σημαντική ιστορική, και ηθογραφική πηγή από την οποία ανασύρουμε δυο πολύ σημαντικές μαρτυρίες που αφορούν στη συνάντηση του Πολύβιου Μαρκατάτου από τις Γωνιές και του επικεφαλής της αντίστασης , βρετανού αξιωματικού Τζον Πετλέμπουρυ , στις τελευταίες του μέρες.
Η αλληλεγγύη μεταξύ δυο αγνώστων ως την ώρα της μάχης ανδρών, από διαφορετικές πολιτισμικές προελεύσεις και η αμφίδρομη εμψύχωση την ώρα της μάχης , είναι αξιομνημόνευτα.
Αξιοσημείωτη επίσης είναι η αψήφιση του άμεσου κινδύνου εκτέλεσης από την Αριστέα Δροσουλάκη και την αδερφή της, που υπέθαλψαν τον βρετανό αξιωματικό Πετλεμπούρυ με άμεσο κίνδυνο της ζωής τους. Η Αριστέα δεν πρόλαβε να θρηνήσει το νεκρό της άνδρα και έπρεπε να φροντίσει τον βαριά τραυματισμένο βρετανό αξιωματικό. Όταν καλεί το καθήκον η ψυχή ατσαλώνεται και δεν υπάρχει ώρα για θρήνο και περισυλλογή αλλά για μανιασμένο αγώνα για λευτεριά και δίκιο.
Το χρονικό της μάχης και του θανάσιμου τραυματισμού
«Γύρω στο απογευματάκι της 21ης Μαίου ένα σμήνος Στούκας άρχισε έντονο βομβαρδισμό από χαμηλό ύψος, των συνοικιών γύρω από το Ηράκλειο.
Ο Μαρκατάτος θυμάται τους αλεξιπτωτιστές να πέφτουν μετά το βομβαρδισμό, καθώς αρχικά, ξεκαθάριζαν το τοπίο.
Παρέμεινα στη θέση μου , και συνέχισα να μάχομαι εναντίον των αλεξιπτωτιστών που έπεφταν σε κάθε πλευρά. Ξαφνικά είδα από πάνω μου έναν αξιωματικό , αναφέρεται στον Τζων Πετλέμπουρυ, του οποίου το πρόσωπο ήταν άγνωστο σε εμένα και αρχικά ανησύχησα. Βλέποντάς μου, μου ζήτησε να κάνω κουράγιο και να μη χάσω την ψυχραιμία μου και άρχισε να πυροβολεί , στεκούμενος όρθιος με το ρεβόλβερ του. Στο μεταξύ τέσσερεις αλεξιπτωτιστές ήρθαν πολύ κοντά μας και τότε αρχίσαμε μαζί τους μάχη σώμα με σώμα. Ο άγνωστος σε εμένα, τότε αξιωματικός κατάφερε να σκοτώσει τρεις με το ρεβόλβερ του και εγώ τον τέταρτο. Αμέσως μετά μου είπε να αρχίσω να πυροβολώ προς την κατεύθυνση του αυτοκινητόδρομου, ενώ εκείνος πήγε πρώτος προς τα εκεί και μαζεμένος στη γωνιά μιας καλύβας έριχνε συνέχεια στους Γερμανούς, που βρίσκονταν στο οπτικό μας πεδίο.
Ο Τζων Πετλεμπουρυ σε εκείνη τη μάχη τραυματίστηκε στο στέρνο, ενώ ο Πολύβιος Μαρκατάτος, δεν είχε ούτε νερό να του δώσει. Όταν ξοδεύτηκαν τα πυρομαχικά τους αιχμαλωτίστηκαν και οι δυο. Τον Πετλέμπουρυ τον μετέφεραν καθώς αιμορραγούσε σε μια γειτονική καλύβα. Ο Μαρκατάτος ξυλοκοπήθηκε και μεταφέρθηκε σε μια αυτοσχέδια φυλακή στο Τσαλικάκι. Σε αυτήν τη φυλακή κρατούσαν οι Γερμανοί τους αιχμαλώτους.
Ο Μαρκατάτος και ο Τζων κατά τη διάρκεια των βομβαρδισμών, που έπεφταν στα 15 μέτρα από πάνω τους , αγωνίζονταν να σπάσουν τις γραμμές προς τον Κρουσώνα για να φέρουν ενισχύσεις… Ο Τζων χτυπήθηκε στο στήθος. ..
Η επίσημη αρχιακή αναφορά και ο ρόλος της Αριστέας Δροσουλάκη
Στην επίσημη SOE αρχιακή αναφορά , που γράφτηκε από τον επικεφαλής του τομέα στην Ελλάδα , τον Ian Pirie , εμπλέκεται το όνομα μιας γυναίκας που λέγεται Αριστέα Δροσουλάκη.
Ο Τζων τραυματισμένος μας λέει η καταγραφή μεταφέρθηκε από γερμανούς αλεξιπτωτιστές , στο σπίτι το νεκρού αντιστασιακού συντρόφου του Γιώργου Δροσουλάκη, ο οποίος σκοτώθηκε στο οροπέδιο της Νίδας. Ο Τζων είχε σοβαρό τραυματισμό στο στήθος και στην πλάτη και για αυτό μεταφέρθηκε στο σπίτι του Δροσουλάκη, και οι Γερμανοί του αφαίρεσαν την κάρτα ταυτότητάς του. Η Αριστέα Δροσουλάκη , κατέβαλλε αγωνιώδεις προσπάθειες να βρει γιατρό να αναλάβει τον τραυματία αξιωματικό, ενώ η ίδια και η αδερφή της , τον έκρυβαν και τον περιποιούνταν τις δυο πρώτες μέρες , χωρίς γιατρό. Την τρίτη μέρα η κατάστασή του χειροτέρεψε.
«Ένα φορτηγό που κουβαλούσε μια μικρή ομάδα Γερμανών στρατιωτών, σταμάτησε στις 22/Μαΐου του 1941, έξω από το σπίτι της Αριστέας. Εκείνη είχε φοβηθεί για τα παιδιά της και τα φυγάδευσε σε συγγενικό σπίτι από την προηγούμενη ημέρα. Το να υποθάλπεις Γερμανό αξιωματικό μπορούσε να επισύρει την εκτέλεση ως αντίποινο. Παρόλο που ο Πετλέμπουρυ ικέτεψε τις δυο γυναίκες να φύγουν για να μην βρουν τον μπελά τους , εκείνες παρέμειναν για να βοηθήσουν το γιατρό, θεωρώντας ότι το φορτηγό, έφερνε γιατρό.
Η Αριστέα συνειδητοποίησε όταν άκουσε την αδερφή της να ουρλιάζει, ότι οι στρατιώτες έκαναν έλεγχο. Προσπάθησε να μπει στο δωμάτιο, όπου ο Πετλεμπούρυ διαμαρτύρονταν για τη βίαιη μεταχείριση των δύο γυναικών, όταν αρκετοί πυροβολισμοί, τον έριξαν νεκρό στο πάτωμα.
Το να μην έχει την ταυτότητά του επάνω του, ίσως έσωσε την Αριστέα καθώς οι διώκτες πίστεψαν ότι ήταν ένας απλός στρατιώτης κι όχι ένας πράκτορας. Η Αριστέα παρέμεινε κρατούμενη δώδεκα μέρες στις φυλακές στο Τσαλικάκι. Όταν απελευθερώθηκε γυρνώντας σπίτι βρήκε το σώμα του άντρα της Γιώργου Δροσουλάκη, αλλά και το σώμα του Τζων , από ένα πουκάμισο που ανήκε στον άντρα της και το είχε δώσει στον βρετανό.
Οι Γερμανοί δεν είχαν ιδέα ότι είχαν σκοτώσει τον Πετλέμπουρυ και μανιασμένα έψαχναν όλα τα πτώματα μεταξύ Ηρακλείου και Αρχανών, ανοίγοντας ακόμα και τους πρόσφατους τάφους, προσπαθώντας να ανακαλύψουν το πτώμα με το διακριτικό μάτι του βρετανού που ήταν ένα γυάλινο μάτι. Μάλιστα χρησιμοποιούσαν ντόπιους για αυτή τη δουλειά αναγκάζοντάς τους να μπήγουν τα δάχτυλά τους στα μάτια κάθε πτώματος. Όταν τον ανακάλυψαν ξαναέθαψαν το πτώμα με τους βρετανούς νεκρούς ικανοποιημένοι για την εύρεσή του.
Χρονικό ανδρείας από άντρες και γυναίκες η εξιστόρηση κάθε στιγμής του Β Π Π . η Μάχη της Κρήτης , έδωσε χρόνο στις συμμαχικές δυνάμεις, πρόβαλε το φρόνημα του αδούλωτου κρητικού λαού και απέδειξε πως ουδέποτε κατακτητής δεν είχε και δεν έχει μέλλον σε τούτη τη γη.
Συραγώ Χορταριά
