Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο ταυτοποίησης και καταγραφής του ζωικού κεφαλαίου για τους κτηνοτρόφους της χώρας, προβλέπονται από φέτος.
Ρεπορτάζ: Χρυσούλα Καλλιγιαννάκη
Η χρήση ενδοστομαχικών ηλεκτρονικών βόλων στα ζώα αναμένεται να καταστεί υποχρεωτική για όσους παραγωγούς επιθυμούν να λαμβάνουν ενισχύσεις μέσω του ΟΣΔΕ. Το μέτρο αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου σχεδίου δράσης που έχει συμφωνηθεί μεταξύ της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με βασικό στόχο την αξιόπιστη καταγραφή του ζωικού κεφαλαίου και την ενίσχυση της διαφάνειας στον κτηνοτροφικό τομέα.
Παραμένουν τα ενώτια;
Σύμφωνα με πληροφορίες από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, το επόμενο διάστημα αναμένεται να προωθηθεί σχετική νομοθετική ρύθμιση που θα καθορίζει το πλαίσιο εφαρμογής του μέτρου, καθώς και τις τεχνικές προδιαγραφές για την εγκατάσταση και τη χρήση των ηλεκτρονικών βόλων. Παράλληλα, θα εκδοθούν οδηγίες προς τους κτηνοτρόφους και τους κτηνιάτρους σχετικά με την ασφαλή και ορθή τοποθέτησή τους στα ζώα.
Σύμφωνα με την προϊσταμένη της Κτηνιατρικής υπηρεσίας του Ηρακλείου Σοφία Λαμπρινίδη, αναμένεται να αποσαφηνιστεί αν το μέτρο ισχύσει και για τα παλαιά ζώα ή αν παράλληλα με την τοποθέτηση των βόλων απαιτηθεί και η σήμανση τους και με ενώτια. Υπογραμμίζεται πάντως πως στη νομοθεσία προβλέπεται η σήμανση του ζώου να γίνεται μια φορά.
Τι είναι ο ενδοστομαχικός βόλος
Ο ενδοστομαχικός βόλος αποτελεί μια σύγχρονη μορφή ηλεκτρονικής σήμανσης που χρησιμοποιείται κυρίως σε μηρυκαστικά ζώα. Πρόκειται για μια μικρή συσκευή που τοποθετείται στο στομάχι του ζώου συνήθως λίγες εβδομάδες μετά τη γέννησή του. Ο βόλος περιέχει μικροτσίπ που εκπέμπει έναν μοναδικό κωδικό ταυτοποίησης, ο οποίος μπορεί να διαβαστεί με ειδικές φορητές συσκευές ανάγνωσης.
Σε αντίθεση με τα παραδοσιακά ενώτια, τα οποία τοποθετούνται στα αυτιά των ζώων, οι ενδοστομαχικοί βόλοι δεν μπορούν εύκολα να αφαιρεθούν, να χαθούν ή να αλλοιωθούν. Αυτό τους καθιστά ιδιαίτερα αξιόπιστο εργαλείο για την ταυτοποίηση των ζώων και για τη διενέργεια ελέγχων από τις αρμόδιες αρχές, όπως επισημαίνει στη ΦΜ και ο Δρ Κτηνιατρικής Αλέκος Στεφανάκης.
Αξιόπιστο σύστημα σήμανσης
Η ανάγκη για τη μετάβαση σε ηλεκτρονική σήμανση προκύπτει κυρίως από τα προβλήματα που έχουν παρουσιαστεί τα προηγούμενα χρόνια με το σύστημα των ενωτίων. Σε αρκετές περιπτώσεις παρατηρήθηκαν απώλειες, αντικαταστάσεις ή αλλοιώσεις των σημάτων, γεγονός που δυσχέρανε την ακριβή καταγραφή του ζωικού πληθυσμού.
Ως αποτέλεσμα, η χώρα εξακολουθεί να μην διαθέτει πλήρως αξιόπιστα στοιχεία για τον πραγματικό αριθμό αιγοπροβάτων, που εν πολλοίς οδήγησε και στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ. Η χρήση των βόλων θεωρείται ότι μπορεί να συμβάλει στην οριστική αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων, διασφαλίζοντας μεγαλύτερη ακρίβεια στα μητρώα ζωικού κεφαλαίου.
Σύνδεση με το ΟΣΔΕ και τις ενισχύσεις
Η ηλεκτρονική ταυτοποίηση των ζώων αναμένεται να συνδεθεί άμεσα με το Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου (ΟΣΔΕ). Μέσω αυτής της διασύνδεσης, οι πληροφορίες για κάθε ζώο θα καταχωρίζονται σε πραγματικό χρόνο στις βάσεις δεδομένων του συστήματος, διευκολύνοντας τόσο τους ελέγχους όσο και τη διαδικασία καταβολής των αγροτικών ενισχύσεων. Παράλληλα, η ηλεκτρονική καταγραφή θα επιτρέπει την καλύτερη παρακολούθηση του ζωικού κεφαλαίου, μειώνοντας τις πιθανότητες λαθών ή καταχρήσεων και ενισχύοντας την αξιοπιστία των στοιχείων που δηλώνονται από τους παραγωγούς.
Κρίσιμο ζήτημα αποτελεί και η ετοιμότητα της δημόσιας διοίκησης να υποστηρίξει αποτελεσματικά την εφαρμογή του νέου συστήματος. Η επιτυχία του μέτρου προϋποθέτει τη λειτουργία ενός σύγχρονου και αξιόπιστου μητρώου ζωικού κεφαλαίου, το οποίο θα πρέπει να είναι πλήρως διασυνδεδεμένο με το ΟΣΔΕ και κατ’ επέκταση με την ΑΑΔΕ.
Οι βάσεις δεδομένων θα πρέπει να ενημερώνονται άμεσα και να υποστηρίζονται από επαρκώς εκπαιδευμένο προσωπικό, ώστε να αποφεύγονται καθυστερήσεις ή σφάλματα στην καταχώριση των στοιχείων. Αντίθετα ελλοχεύει ο κίνδυνος το νέο σύστημα να δημιουργήσει επιπλέον γραφειοκρατικά εμπόδια χωρίς να επιφέρει τα αναμενόμενα οφέλη.
Το ζήτημα του κόστους
Ένα από τα βασικά ζητήματα που απασχολούν τον κτηνοτροφικό κόσμο αφορά το κόστος εφαρμογής του μέτρου. Η προμήθεια των ενδοστομαχικών βόλων, καθώς και του απαραίτητου εξοπλισμού ανάγνωσης και διαχείρισης των δεδομένων, αναμένεται να επιβαρύνει σε μεγάλο βαθμό τους ίδιους τους παραγωγούς.
Για πολλούς κτηνοτρόφους, ιδιαίτερα για εκείνους που διατηρούν μεγάλα κοπάδια, το κόστος αυτό θεωρείται σημαντικό και ενδέχεται να δημιουργήσει πρόσθετες οικονομικές πιέσεις. Για τον λόγο αυτόν, αρκετοί εκπρόσωποι του κλάδου ζητούν τη θέσπιση μέτρων στήριξης ή επιδότησης για την κάλυψη μέρους της δαπάνης.
