Σε κλίμα έντονης αβεβαιότητας και απογοήτευσης ξεκινά σιγά σιγά η φετινή ελαιοκομική περίοδος στην Κρήτη.
Ρεπορτάζ: Χρυσούλα Καλλιγιαννάκη
Παρά τις αρχικές προσδοκίες για μια χρονιά υψηλής παραγωγής, οι ελαιοπαραγωγοί βρίσκονται πλέον αντιμέτωποι με ένα επικίνδυνο οικονομικό αδιέξοδο, λόγο κυρίως των συμπιεσμένων τιμών στο λάδι. Η αγορά βέβαια δεν έχει εκκινήσει και όλοι φαίνεται να τηρούν μια στάση αναμονής. Η εικόνα πάντως που προσπαθούσαν να δημιουργήσουν κάποιοι παράγοντές της αγοράς, οι οποίοι μιλούσαν το καλοκαίρι για αυξημένες διεθνώς ποσότητες αποθεμάτων που θα επηρέαζαν τις τιμές της νέας σοδειάς, είναι διαφορετική και διαψεύδει τις προσδοκίες τους.
Όπως υπογραμμίζει ο αντιπρόεδρος της ΣΑΣΟΕ και του Συνεταιρισμού Ασιτών Μιχάλης Καμπιτάκης «όλοι, τυποποιήτες και σούπερ – μάρκετ περιμένουν να αγοράσουν σε χαμηλές τιμές αλλά η ουσία είναι πως δεν υπάρχουν εμπορικές πράξεις. Αυτήν την ώρα δεν μιλάμε για συγκέντρωση ενός μεγάλου αριθμού βυτίων ελαιόλαδου προς πώληση που δεν μπορούμε να πουλήσουμε. Τα περισσότερα ελαιουργεία θα ανοίξουν προς το τέλος του μήνα».
Ο ίδιος υπογραμμίζει πως τη γενικότερη κατάσταση στην αγορά θα επηρεάσει αφενός η αποθεματοποίηση στην Ισπανία αλλά και η εξέλιξη του αιτήματος για την στήριξη των ελαιοπαραγωγών της Ιταλίας, λόγω της πτώσης της τιμής, αλλά κυρίως η στάση της ΕΕ απέναντι στις εισαγωγές από τρίτες χώρες. «Βλέπουμε το τουρκικό αίτημα για πενταπλασιασμό των ποσοτήτων ελαιόλαδου που θέλει να διοχετεύσει στην ευρωπαϊκή αγορά», σημειώνει φανερά ανήσυχος για την κατάσταση.
Καρπόπτωση και μικρές αποδόσεις
Οι τιμές παραγωγού πάντως βρίσκονται συμπιεσμένες στα 3,00 με 3,50 ευρώ το κιλό. Τα επίπεδα αυτά δεν καλύπτουν ούτε το κόστος καλλιέργειας. Μόνο εξαιρετικές παρτίδες στα φρουκτώδη ελαιόλαδα (με αυξημένα Κ) μπορεί να αγγίξουν τα 4,00 €, όπως υπογραμμίζει ο πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Εμπάρου Γιώργος Περογιαννάκης.
Την ίδια ώρα οι καιρικές συνθήκες καθυστερούν τη συγκομιδή ενώ όσοι λίγοι παραγωγοί έχουν ξεκινήσει την ελαιοσυλλογή βλέπουν να πέφτουν δραματικά οι αποδόσεις του καρπού. Οι ασυνήθιστες καιρικές συνθήκες και οι πρώιμες έντονες βροχές καθυστέρησαν την ωρίμανση του ελαιοκάρπου. Ήδη παρατηρείται σημαντική καρπόπτωση, ενώ η ελαιοπεριεκτικότητα είναι χαμηλή με τις αναλογίες να καταγράφονται στα επίπεδα των 8 προς 1 ακόμα και στο 9 προς 1, διαμορφώνοντας πολύ μικρές αποδόσεις στο ελαιόλαδο. Με τα δεδομένα αυτά φαίνεται πως η συγκομιδή μετατίθεται για μετά τις 15 Νοεμβρίου (ή το τελευταίο δεκαήμερο του μήνα).
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Αγροτικού Ελαιουργικού Συνεταιρισμού Κρουσώνα, Γιώργο Λουμπάκη, η συγκομιδή δεν αναμένεται να ξεκινήσει πριν από τις 15 του μήνα, καθώς οι ελιές παραμένουν ακόμα άγουρες. «Οι πρώιμες βροχές και οι ασυνήθιστες καιρικές συνθήκες του καλοκαιριού δεν επέτρεψαν στα δέντρα να ωριμάσουν ομαλά, ενώ παρατηρήθηκε και σημαντική καρπόπτωση», δηλώνει στην ΦΜ.
Στο ίδιο μήκος κύματος, και κ. Περογιαννάκης, αναφέρεται στην οψιμότητα της παραγωγής, σημειώνοντας ότι ουσιαστική ροή ικανοποιητικών ποσοτήτων και ποιοτικού ελαιολάδου δεν πρόκειται να υπάρξει πριν από το τελευταίο δεκαήμερο του μήνα. Σε πολλές περιοχές οι καθυστερήσεις στην ελαιοσυλλογή είναι επιβεβλημένες λόγω δακοκτονίας για την προστασία του προϊόντος απομακρύνοντας τον κίνδυνο για υψηλή υπολειμματικότητα από τα φυτοφάρμακα.
Σε τεντωμένο σχοινί
Συγκρατημένοι και οι δυο συνεταιριστές σε Κρουσώνα και Έμπαρο απέναντι στο κεντρικό πρόβλημα της αγοράς και στις χαμηλές τιμές, περιμένουν την αύξηση στους ρυθμούς ελαιοσυλλογής, περιορίζοντας τις εκτιμήσεις τους για την πορεία των τιμών.
Το πλέον ακανθώδες ζήτημα της φετινής χρονιάς συμπυκνώνεται στη σχέση τιμής παραγωγού και κόστους καλλιέργειας. Οι παραπάνω τιμές απέχουν πολύ από το κόστος παραγωγής που παραμένει στα ύψη. Καύσιμα, λιπάσματα, λοιπά καλλιεργητικά έξοδα και εργατικά για την συγκομιδή, δεν καλύπτονται, με πολλούς ελαιοπαραγωγούς να οδηγούνται πλέον στην επιλογή να συγκομίσουν μόνο το λάδι για τις οικογενειακές ανάγκες και να αφήσουν την υπόλοιπη σοδειά στα δέντρα, καθώς η συγκομιδή καθίσταται ασύμφορη.
Κοινός τόπος στις δηλώσεις των εκπροσώπων των συνεταιρισμών είναι η απογοήτευση για τη στάση της Πολιτείας. Οι επιδοτήσεις βρίσκονται «στο μηδέν», ενώ απουσιάζουν παντελώς τα αναπτυξιακά κίνητρα και η θεσμική προστασία του αγροτικού τομέα. Οι συνεταιρισμοί καλούνται να παλέψουν μόνοι τους για να στηρίξουν τους παραγωγούς, σε ένα διεθνές περιβάλλον γεμάτο αβεβαιότητες και ανταγωνιστικές πιέσεις.
«Εμείς είμαστε εδώ για να παλέψουμε και να στηρίξουμε τον παραγωγό με όλες μας τις δυνάμεις, όμως η Πολιτεία πρέπει επιτέλους να σκύψει πάνω από τα πραγματικά προβλήματα του πρωτογενούς τομέα πριν να είναι αργά», δηλώνει ο Γιώργος Λουμπάκης. Ομοίως ο Γιώργος Περογιαννάκης επισημαίνει πως ο αγρότης βρίσκεται «στο έλεος των συνθηκών» χωρίς προστατευτικό δίχτυ απέναντι στις κρίσεις και το υψηλό κόστος.
Η ΠΡΩΤΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΜΑΛΕΒΙΖΙΟΥ
